قراردادِ ۴۰ میلیارد دلاری میانِ دو غولِ هوشمصنوعی، پرسشهای بزرگی را دربارهٔ آیندهٔ رقابت در این صنعت برانگیخته است. کاربرانِ شبکهٔ اجتماعی «ایکس» اخیراً نگرانیهایی مطرح کردند مبنیبر اینکه ایلان ماسک میتواند روزی سرورهایِ آنتروپیک را از طریقِ شرکتِ اسپیسایکس قطع کند تا به این رقیبِ مستقیم ضربهٔ سهمگینی وارد کند. ماسک اما با تحسینی آشکار به این آزمایشگاهِ هوشمصنوعی پاسخ داد و تأکید کرد که چنین رفتاری «سبکِ او نیست».
ماسک در پیامِ اخیرِ خود در «ایکس» صراحتاً به یکی از پستهای گذشتهٔ خود (سپتامبرِ ۲۰۲۵) اشاره کرد و پذیرفت که اشتباه کرده است. او زمانی نوشته بود: «پیروزی هرگز در مجموعهٔ نتایجِ ممکن برایِ آنتروپیک نبوده است.» با این حال واقعیتِ بازار چیزِ دیگری را نشان میداد؛ در آن مقطع آنتروپیک توانسته بود بزرگترین سهمِ بازارِ هوشمصنوعیِ سازمانی را به خود اختصاص دهد و به یک برندهٔ بلامنازع تبدیل شود.
ادغامِ xAI و اسپیسایکس و توافقِ تاریخی
روزهای دشمنیِ ماسک با آنتروپیک به پایان رسیده و ارقام گویایِ این تغییرِ رویه هستند. از ژوئیهٔ ۲۰۲۶، آنتروپیک به یکی از بزرگترین و حیاتیترین مشتریانِ اسپیسایکس تبدیل شده است.
در ماهِ مه، آنتروپیک قراردادی تاریخی برایِ خریدِ ۳۰۰ مگاواتِ قدرتِ محاسباتی امضا کرد که معادلِ کلِ خروجیِ مرکزِ دادهٔ Colossus 1 (متعلق به xAI و واقع در ممفیس، تنسی) است. این توافق پس از ادغامِ رسمیِ xAI و اسپیسایکس در فوریه رقم خورد. بر اساسِ مفادِ قرارداد، آنتروپیک متعهد شده است تا ماهِ مهِ ۲۰۲۹، ماهانه ۱.۲۵ میلیارد دلار پرداخت کند که درآمدی معادلِ ۴۰ میلیارد دلار برایِ واحدِ xAIِ اسپیسایکس بههمراه خواهد داشت. گوگل نیز در حرکتی مشابه برایِ اجارهٔ زیرساختهای اسپیسایکس تا ژوئنِ ۲۰۲۹ قراردادی به ارزشِ ۹۲۰ میلیون دلار در ماه امضا کرده است.
وعدهٔ ماسک برایِ عدمِ قطعِ رقبایِ اصلی
ماسک اصرار دارد که میزبانیِ چنین زیرساختِ قدرتمندی برایِ یک رقیب، تصمیمِ خطرناکی نیست و او از موفقیتِ آنتروپیک شگفتزده است. او با تحسینِ عملکردِ این شرکت نوشت:
«آنها در حالِ حاضر آشکارا رهبرِ هوشمصنوعی در جهان هستند. هیچ شرکتی تا به امروز مدلی به قوتِ Mythos/Fable ارائه نکرده است و بیشک بهزودی مدلِ Mythos 2 را هم آماده خواهند کرد. من هرگز آنها را به نحوی که بهشدت آسیب ببینند قطع نمیکنم، حتی با وجودِ اینکه رقیبِ ما محسوب میشوند. این کار سبکِ من نیست.»
بهعنوانِ مدرکی برایِ اثباتِ حسنِ نیتِ خود نسبت به رقبا، ماسک به تصمیماتِ پیشین در تسلا اشاره کرد. شرکتِ خودروسازیِ او در سالِ ۲۰۱۴ اعلام کرد که از کسانی که با حسنِ نیت قصدِ استفاده از فناوریهایِ ثبتاختراعِ تسلا را دارند، شکایتِ حقوقی نخواهد کرد. علاوهبر این، تسلا شبکهٔ سوپرشارژرها و طراحیِ پورتِ شارژِ خود را نیز در اختیارِ سایرِ خودروسازان قرار داد. اسپیسایکس نیز سیستمهایِ ماهوارهایِ رقبا را بدونِ افزایشِ قیمت یا اعمالِ شرایطِ ناعادلانه پرتاب میکند.
خطراتِ پنهان و تقطیرِ دادهها در هوشمصنوعی
البته عملکردِ تاریخیِ ماسک همیشه دوستانه نبوده است؛ او اخیراً شکایتی علیهِ OpenAI به جریان انداخته است. با این حال، آنتروپیک نیازی ندارد تنها به قول و سخنانِ ماسک تکیه کند. قطعِ ناگهانیِ زیرساختها عواقبِ قراردادیِ بسیارِ سنگینی در پی خواهد داشت. از سویِ دیگر، حفظِ این قرارداد سودِ هنگفتی برایِ اسپیسایکس دارد. مهندسانِ این شرکت میتوانند با میزبانی و پشتیبانی از مدلهایِ پیشرفتهٔ آنتروپیک، دانشِ فنیِ ارزشمندی را مانندِ مهندسانِ آمازون به دست آورند.
این نزدیکیِ زیرساختی میتواند دستاوردهایِ پنهانِ دیگری هم داشته باشد. در جریانِ دادگاه علیهِ OpenAI، ماسک اعتبارِ فرآیندِ «تقطیر» (distilling) هوشمصنوعی را تأیید کرد. در این فرآیند، یک توسعهدهنده با ایجادِ حسابهایِ کاربریِ جعلی و ارسالِ حجمِ عظیمی از درخواستها به مدلِ زبانیِ رقیب، الگویِ رفتار و نحوهٔ کارکردِ آن را میآموزد. وقتی وکیل در موردِ استفادهٔ xAI از این روش نسبت بهِ OpenAI سؤال کرد، ماسک پاسخ داد: «بهطورِ کلی شرکتهایِ هوشمصنوعی، از فناوریِ یکدیگر تقطیر میکنند.»
آنتروپیک پیش از این سه شرکتِ چینی را به اجرایِ این روش علیهِ مدلِ Claude متهم کرده بود. اگرچه گوگل و آنتروپیک احتمالاً پروتکلهایِ امنیتیِ سختگیرانهای برایِ جلوگیری از سوءاستفادهٔ اسپیسایکس از دسترسیِ خود در نظر گرفتهاند، اما میزبانیِ مستقیمِ سرورها همچنان میتواند به تیمِ ماسک دیدِ بینظیری نسبت بهِ نحوهٔ مدیریت و توسعهٔ این مدلهایِ غولپیکر بدهد. در حالِ حاضر، این مشارکت برایِ اسپیسایکس سودِ قطعی بههمراه دارد، اما سرنوشتِ این قراردادِ سهساله در آیندهای نهچنداندور مشخص خواهد شد.
