تحقیق بانک فدرال رزرو کلیولند نشان میدهد انتظارات از بازده و اطلاعات درباره بازدههای گذشته بیتکوین نقش محوری در جذب خریداران تازهوارد به بازار رمزارزها دارد و میتواند موجهای سفتهبازانه را تقویت کند. نتایج مطالعه نشان میدهد تصمیمها و رفتار سرمایهگذاران کریپتو تا حد زیادی تحت تأثیر یادگیری اجتماعی و اطلاعات تاریخی قیمت قرار دارد.
چرا بازدههای گذشته برای سرمایهگذاران کریپتو اهمیت دارد
بازدههای گذشته میتوانند سرمایهگذاران جدید را تحریک کنند؛ ورود این خریداران فشار خرید را افزایش میدهد و افزایش قیمت به نوبه خود خریداران بیشتری جذب میکند. یافتهها نشان میدهد بازدههای مثبت موجب جذب مشارکتکنندگان جدید و تشدید روند صعودی قیمت میشود.
درک عمومی از رمزارز و تفاوت انتظارات
نظرسنجی تیم تحقیقاتی در سال 2021 نشان داد 87٪ از افرادی که رمزارز ندارند قادر به پیشبینی بازده سال آینده نبودند؛ حتی در بین دارندگان رمزارز این سهم 54٪ بود. هنگامی که پاسخدهندگان پیشبینی ارائه کردند، شکاف انتظاری آشکار بود: دارندگان رمزارز میانگین انتظار بازده 22٪ داشتند و غیرمالکان 7٪. دارندگان همچنین رمزارز را کمریسکتر ارزیابی کردند، که انعکاسی از تفاوت ادراک و تجربه بین دو گروه است.
انتظارات بازده؛ عامل قوی در مالکیت رمزارز
یافتهها نشان میدهد افزایش یک واحد درصدی در بازده موردانتظار نزدیک به 0.8 واحد درصد احتمال مالکیت رمزارز را افزایش میدهد. ترکیب انتظارات درباره بازده و ریسک تغییرات مالکیت رمزارز را بهتر توضیح میدهد تا متغیرهای دموگرافیک مانند سن، درآمد یا جنسیت؛ روندی معکوس نسبت به الگوهای بازارهای سنتی مانند سهام یا طلا.
پروفایل جمعیتی سرمایهگذاران کریپتو
با وجود تأثیر انتظارات، نمایه جمعیتی سرمایهگذاران کریپتو متمایز است: افراد زیر 40 سال حدود 13 واحد درصد بیشتر احتمال مالکیت دارند نسبت به افراد بالای 60 سال؛ مردان نزدیک به 4 واحد درصد بیشتر از زنان مشارکت نشان دادند و خانوارهای دارای درآمد و ثروت بالاتر احتمال مشارکت بیشتری داشتند.
آزمایش تصادفی: نمایش بازده بیتکوین و واکنش خانوارها
در یک آزمایش تصادفی در سال 2025، خانوارها بهطور تصادفی برای دریافت اطلاعات درباره بیتکوین، سهام، شرکت GameStop یا تورم انتخاب شدند. گروهی که بازده 12 ماهه قبلی بیتکوین را مشاهده کرد، تخصیص مطلوب خود به پرتفوی رمزارز را حدود 2 واحد درصد افزایش داد که معادل افزایش نزدیک به 47٪ نسبت به تخصیص پایه 4.3٪ گروه کنترل بود. همچنین خریدهای واقعی رمزارز پس از مداخله اطلاعاتی تقریباً 2.5 واحد درصد افزایش یافت.
این تأثیر بهویژه در میان کسانی برجسته بود که پیشتر علت عدم ورود خود را کمبود اطلاعات عنوان کرده بودند؛ گروههایی که از پیش رمزارز را سرمایهگذاری نامناسب میدانستند، نسبت به این اطلاعات واکنش نشان ندادند.
ثروت رمزارز و الگوی مصرف
دو برابر شدن قیمت بیتکوین احتمال خرید کالای بادوام را برای خانواری که بخش بزرگی از پرتفوی مالیاش رمزارز است، حدود 1.4 واحد درصد افزایش میدهد (حدود 7٪ نسبت به احتمال پایه). اما این اثر در هزینههای روزمره پایدار نماند؛ الگو بیشتر شبیه «درآمد قمار» یا جوایز بختآزمایی است تا افزایش دائمی در ثروت قابلاتکا.
پیامدها برای بازار، نوسان و سیاستگذاری
مطالعه نشان میدهد بخشی از نوسان رمزارزها محصول اختلافنظرها و فرایند یادگیری سرمایهگذاران کریپتو است، نه صرفاً تغییر در اصول بنیادین بازار. نبود اطلاعات مشترک و باورهای متنوع میان سرمایهگذاران میتواند انتشار اطلاعات تاریخی بازده را به محرکی برای موجهای جدید تقاضای خرد تبدیل کند و ریسک نوسانات شدیدتر را افزایش دهد.
نکات کلیدی برای تصمیمگیران و نهادهای ناظر:
- اطمینان از دسترسی برابر به اطلاعات دقیق قیمتی و آموزشی برای کاهش شکاف ادراک.
- بازنگری در روشهای گزارشدهی قیمتی در رسانهها و پلتفرمهای سرمایهگذاری تا از تحریک بیرویه تقاضای خرد جلوگیری شود.
- اجرای مداخلات آزمایشی و اطلاعرسانی هدفمند برای سنجش و مدیریت اثرات رفتاری بر تخصیص دارایی خانوارها.
پژوهش همچنین بر لزوم تقویت ابزارهای محافظت از سرمایهگذار و سیاستگذاری مبتنی بر شواهد تأکید میکند؛ تا زمانی که فهم عمومی نسبت به رمزارز ناقص و انتظارات پراکنده باشد، نوسان قیمت احتمالاً جزو ویژگیهای پایدار این بازار باقی میماند و هر نمایش قیمتی میتواند رفتار جمعی را تغییر دهد.
منابع و مطالعه بیشتر
برای اطلاعات بیشتر درباره بانک فدرال رزرو کلیولند و پژوهشهای اقتصادی مرتبط به صفحه رسمی این بانک مراجعه کنید: Federal Reserve Bank of Cleveland. مرجع عمومی درباره بیتکوین و مفاهیم پایه نیز در ویکیپدیا موجود است: Bitcoin.
خلاصه: تا زمانی که سرمایهگذاران کریپتو اطلاعات محدود یا انتظارات متضاد داشته باشند، انتشار بازدههای گذشته میتواند باعث تکرار موجهای تقاضای خرد شود؛ این واقعیت اهمیت بیشتری برای سیاستگذاران، نهادهای ناظر و پلتفرمهای اطلاعرسانی قائل میسازد.
