اولین توقفِ خط‌تولید در برابرِ جانشینیِ ربات‌هایِ انسان‌نما

اعتصابِ سه‌روزهٔ کارگرانِ بزرگ‌ترین مجتمعِ خودروسازیِ جهان، نقطهٔ عطفی در تقابلِ نیرویِ انسانی با موجِ جدیدِ اتوماسیونِ صنعتی است. هزارانِ پرسنلِ خط‌تولیدِ هیوندای موتور در شهرِ اولسان، کرهٔ جنوبی، پس از ۱۵ دورِ ناموفقِ مذاکره با مدیریت، شیفت‌های کاریِ خود را به‌صورتِ موقت تعطیل کردند. ریشهٔ اصلیِ این اعتراض نه مسائلِ سنتیِ دستمزد، بلکه برنامه‌هایِ کلانِ این خودروساز برای جایگزینیِ پرسنلِ تولید با ربات‌هایِ انسان‌نما و اتوماسیون‌هایِ پیشرفته است.

ورودِ پرشتابِ ربات‌هایِ «اطلس» به خطوطِ تولید

اتحادیهٔ کارگران با شنیدنِ خبرِ برنامه‌ریزیِ هیوندای برای استقرارِ بیش از ۲۵ هزار رباتِ انسان‌نما در کارخانه‌هایِ زیرمجموعه‌اش واکنشِ شدیدی نشان داد. این ربات‌ها که تحتِ برندِ «اطلس» و توسطِ شرکتِ آمریکاییِ بوستون‌داینامیکس توسعه یافته‌اند، ظرفیتِ جابجاییِ بارهایِ سنگین و ایستادنِ دوپا را دارند. هیوندای که اخیراً مالکیتِ تمام‌وقتِ این شرکتِ رباتیک را به‌دست آورده، قصد دارد از سالِ ۲۰۲۸ استقرارِ این ماشین‌ها را در کارخانه‌هایِ آمریکاییِ خود آغاز کند. جزئیاتِ برنامه‌ریزی برای سایرِ مناطق هنوز شفاف نیست. برخی گزارش‌ها نشان می‌دهد که اتوماسیونِ صنعتی با سرعتی باورنکردنی در حالِ دگرگون‌کردنِ نقشهٔ مشاغلِ تولیدی است.

معادلهٔ اقتصادیِ ربات در برابرِ انسان

تحلیلگرانِ صنعتِ خودرو محاسبهٔ دقیقی از بازدهیِ مالیِ این ماشین‌ها ارائه می‌کنند. به‌گفتهٔ کارشناسانِ مالی، هر واحدِ رباتِ «اطلس» با قیمتِ تقریبیِ ۱۳۰ هزار دلار می‌تواند هزینه‌هایِ خریدِ خود را در کمتر از دو سال پوشش دهد. اگر هزینهٔ نهاییِ این سیستم‌ها به ۱۰۰ هزار دلار کاهش یابد، بهایِ تمام‌شدهٔ عملیاتیِ آن‌ها حتی از حداقلِ دستمزدِ فدرالِ آمریکا که ۷٫۲۵ دلار است نیز پایین‌تر خواهد آمد. این معادلهٔ اقتصادی ترسِ کارگران از کاهشِ ساعاتِ کاری و تهدیدِ موقعیتِ شغلی‌شان را به‌شدت تشدید کرده است. در شرایطی که توسعهٔ هوشِ مصنوعی و اتوماسیون در حالِ تسریع است، شرکت‌هایِ خودروسازی با فشارِ مضاعفی برای بهینه‌سازیِ هزینه‌هایِ عملیاتی روبه‌رو هستند.

خواسته‌هایِ اتحادیه برای بقایِ بازارِ کار

نمایندگانِ بیش از ۳۹ هزارِ کارگرِ کره‌ایِ هیوندای برای خنثی‌سازیِ اثراتِ اتوماسیون سه درخواستِ کلیدی را رویِ میزِ مذاکره گذاشته‌اند. اولویتِ اصلی تبدیلِ سیستمِ حقوق‌دهیِ ساعتی به حقوقِ ثابتِ ماهانه است تا در صورتِ کاهشِ ساعاتِ کارِ ناشی از استقرارِ ربات‌ها، درآمدِ کارکنان دچارِ نوسان نشود. در کنارِ این موضوع، اتحادیه خواستارِ افزایشِ سنِ بازنشستگی از ۶۰ به ۶۵ سال شده و برای جبرانِ کاهشِ فرصت‌هایِ شغلی درخواستِ افزایشِ معافیتِ پاداش‌هایِ عملکردی را نیز در دستورِ کار قرار داده است. تاکنون هیچ توافقِ نهایی در این ۱۵ دورِ مذاکره حاصل نشده است.

تقابلِ هیوندای و اتحادیهٔ کارگران نمادی کوچک اما هشداردهنده از تحولاتِ پیش‌رو در اقتصادِ کار است. با ورودِ ربات‌هایِ انسان‌نما از مراحلِ آزمایشگاهی به خطوطِ تولیدِ انبوه، شرکت‌هایِ بزرگِ خودروسازی با چالشِ جدیدی روبه‌رو خواهند شد: چگونه می‌توان بهره‌وریِ ماشین‌ها را بدونِ ایجادِ بی‌ثباتی در بازارِ نیرویِ انسانی به‌دست آورد؟ آیندهٔ خطوطِ مونتاژ دیگر تنها به چرخ‌دنده‌ها و بازوهایِ مکانیکی وابسته نیست، بلکه به نحوهٔ مدیریتِ گذار از انسان به ماشین بستگی دارد.