فیلمهای پرفروش یا همان بلاکباسترها اغلب با وسعت انفجارها، رقم بودجهها یا مجموع فروش در گیشه قضاوت میشوند؛ اما شاهکارهای واقعی فراتر از یک نمایش بصری ساده عمل میکنند. این آثار اکشنهای خارقالعاده را با شخصیتهای بهیادماندنی، داستانگویی احساسی و جاهطلبیهای سینمایی درمیآمیزند و تجربههایی خلق میکنند که سالها پس از خروج از سالن در ذهن مخاطب باقی میمانند.
از سال ۲۰۱۰ به بعد، سینمای پرفروش با تکیه بر فیلمسازانی که مرزهای جلوههای ویژه، بدلکاریهای عملی، خلق جهانهای داستانی و روایتهای عمیق را جابهجا کردند، به سطوح جدیدی از شکوفایی رسید. چه حماسههای ابرقهرمانی باشند و چه ماجراجوییهای نفسگیر، این فیلمها بهترین نمونه از بلاکباسترهای مدرن محسوب میشوند. در این فهرست به داستانهای ماهرانهای نگاه میکنیم که دلیل ماندگاری سینما در بزرگترین صفحهنمایشها را به یاد میآورند.
مکس دیوانه: جاده خشم (۲۰۱۵)
سالها پس از فروپاشی تمدن، ماکس راکاتانسکی (تام هاردی) که اکنون سرگردان است، توسط جو جاودانه (هیو کیز-برن) مستبد دستگیر و به عنوان کیسه خون انسانی استفاده میشود. اما سرنوشت او تغییر میکند؛ زمانی که فرمانده فوریوسا (شارلیز ترون) با کمک همسران برده جو، برای فرار از سراسر زمینهای بایر به او خیانت میکند. ماکس و فوریوسا با اکراه متحد میشوند و در حالی که جو و ارتشش در تعقیب آنها هستند، تعقیب و گریزی بیامان در بیابان آغاز میشود.
روی کاغذ، «مکس دیوانه: جاده خشم» به طرز شگفتانگیزی ساده است و در اصل یک تعقیب و گریز طولانی با خودرو است. با این حال، جرج میلر این فرض ساده را از طریق بدلکاریهای عملی خیرهکننده، طراحی وسایل نقلیه نفسگیر و داستانگویی بصری شفاف به یک کلاس درس فیلمسازی تبدیل میکند. زیر پرده اکشن انفجاری، داستانی تکاندهنده درباره رستگاری، بقا و بازپسگیری انسانیت از زیر ستم نهفته است. هاردی و ترون در نقشهای خود میدرخشند، اما اعتماد به نفس میلر پشت دوربین است که این اثر را به یکی از بهترین فیلمهای اکشن تاریخ تبدیل میکند.
مأموریت غیرممکن: سقوط (۲۰۱۸)
وقتی مأموریت IMF برای بازیابی پلوتونیوم مسروقه اشتباه پیش میرود، ایتن هانت (تام کروز) مأمور میشود تا پیش از وقوع یک حمله هستهای فاجعهبار، گروه تروریستی «حواریون» را ردیابی کند. ایتن به همراه تیم قابل اعتمادش و در کنار آگوست واکر (هنری کویل)، قاتل سازمان CIA، در سراسر اروپا میدود. وفاداریها به آزمایش کشیده میشوند و انتخابهای غیرممکن، جان مأموریت و عزیزانش را تهدید میکنند.
تا نسخه ششم، بیشتر فرنچایزها از قدرت خود میکاهند؛ اما «مأموریت غیرممکن: سقوط» به سطحی کاملاً جدید ارتقا مییابد. کریستوفر مککواری جاسوسی جهانی را با ریسکهای احساسی واقعی متوازن میکند و کروز همچنان با بدلکاریهای عملی خارقالعاده، انتظارات از یک ستاره اکشن را بازتعریف میکند. از پرش HALO تا تعقیب با موتور در پاریس و صحنه پایانی با بالگرد، هر سکانسی مرزهای فیلمسازی را جابهجا میکند، بیآنکه اراده ایتن هانت برای حفظ صلح جهانی را سایه بزند.
انتقامجویان: جنگ ابدیت (۲۰۱۸)
اتحادی که سالها در حال شکلگیری بود، به نقطه اوج خود رسید؛ جایی که تانوس برای جمعآوری سنگهای بینهایت و متعادل کردن جهان، به جنگی بیپروا با انتقامجویان و نگهبانان کهکشان میرود. این فیلم صرفاً یک گردآوری ابرقهرمانی نیست، بلکه یک تراژدی کلاسیک با ساختار حماسی است.
آنچه «جنگ ابدیت» را به یک بلاکباستر بینظیر تبدیل میکند، شجاعت برادران روسو در ارائه یک روایت تاریک و بدون ترس از پایان ناخوشایند است. تانوس نه یک شرور یکبعدی، بلکه آنتاگونیستی با منطق پیچیده و بار احساسی است. موفقیت این فیلم در گنجاندن دهها شخصیت محبوب در قالب داستانی منسجم و پرهیجان نهفته است که سینمای ابرقهرمانی را به استانداردهای جدیدی از روایتگری رساند.
بلید رانر ۲۰۴۹ (۲۰۱۷)
سی سال پس از اتفاقات فیلم اصلی، افسر کی (رایان گاسلینگ)، یک بلید رانر تازهنفس، رازی تاریک را کشف میکند که میتواند بقای جامعه انسانی را به هم بریزد. او برای یافتن ریک دکارد (هریسون فورد) که سالها ناپدید شده، به سفری پرخطر میرود.
دنیس ویلیانوو در «بلید رانر ۲۰۴۹» شاهکار تراز بصری خلق کرد. فیلم با وجود فروش متوسط در گیشه، نماینده پختگی بلاکباسترهای علمی-تخیلی است. تصویربرداری راجر دیکینز و فضاسازی سایبرپانک، تجربهای غوطهورکننده ارائه میدهد. فیلم بدون اتکا به اکشن بیپروای فیلمهای مدرن، از ریتم کند اما مسحورکننده خود برای کاوش در مفاهیمی چون هوش مصنوعی، انسانیت و حافظه استفاده میکند.
تل ماسه: بخش اول (۲۰۲۱)
پل آتریدیز (تیموتی شالامی) به همراه خانوادهاش به سیاره بیابانی آراکیس سفر میکند؛ جایی که منبع ارزشمندترین ماده در کهکشان یعنی ادعیه است. اما توطئههای سیاسی به سرعت جان خانواده او را تهدید کرده و پل را به سمت سرنوشتی شگرف در میان مردم بومی سیاره، یعنی فرمنها، سوق میدهد.
اقتباس دنیس ویلیانوو از رمان کلاسیک فرانک هربرت، تجربهای سینمایی با مقیاس حماسی و بصری استثنایی است. فیلم با ترکیب موسیقی بهسوزان هانس زیمر و فضاهای وسیع بیابانی، استانداردهای جلوههای ویژه و طراحی صحنه را جابهجا کرد. «تل ماسه» نشان داد که یک بلاکباستر میتواند در عین حال که مخاطب عام را میخکوب میکند، عمق و پیچیدگی یک ادبیات کلاسیک را حفظ کند.
تاپ گان: موریک (۲۰۲۲)
بیش از سه دهه پس از فیلم اصلی، پیت میچل (تام کروز) همچنان به عنوان خلبان آزمایشی در نیروی دریایی خدمت میکند. او مأمور میشود تا گروهی از خلبانان نخبه را برای یک مأموریت غیرممکن و پرخطر آموزش دهد؛ مأموریتی که نیازمند فداکاری نهایی است.
«تاپ گان: موریک» تجلی کامل استفاده از بدلکاریهای واقعی در دوران جلوههای رایانهای است. تام کروز با نگهداشتن تنفس مخاطبان در مانورهای واقعی جنگندههای اف-۱۸، نشان داد که سینمای اکشن نیازمند بازگشت به ریشههای خطرناک خود است. فیلم موفق شد علاوه بر ارائه اکشنی نفسگیر، لایهای از نوستالژی و احساسات عمیق درباره روابط انسانی و فداکاری را نیز به مخاطب عرضه کند و نام خود را در فهرست بهترین دنبالههای تاریخ سینما ثبت کند.
آینده بلاکباسترهای سینمایی
شاهکارهای ماندگار همواره استانداردهای زمان خود را جابهجا میکنند و این شش اثر ثابت میکنند که جادوی سینما در گرو تعادل میان تخیل، تکنولوژی و احساس است. با پیشرفت ابزارهای بصری و رویکرد فیلمسازان نوظهور به روایتهای نوآورانه، شاهد لحن و چشمانداز تازهای در سینمای پرفروش دهه جاری خواهیم بود. صفحهنمایشهای بزرگ همچنان منتظرند تا نسل بعدی بلاکباسترها، فراتر از مرزهای امروز، مخاطب را به سفرهای نابتری ببرند.
