دورۀ ۵۱مین جشنواره بینالمللی فیلم تورنتو (TIFF)، تقویم سینمایی جهان را از ۱۰ تا ۲۰ سپتامبر به اشغال خود در آورده است. این بار برنامهای با ۴۲۷ اثر در ۱۱ روز، رکورد طولانیترین دوره در سالهای اخیر را شکسته است؛ روز افتتاح بهتنهایی با ۹۸ پرمییر جهانی آغاز شده است. بخشهای «گالا» و «ارائههای ویژه» همچنان مغناطیس ستارگان و فیلمسازانی هستند که مسیر فصل جوایز را ترسیم میکنند. در دل این حجم عظیم، بیست اثری وجود دارند که نه تنها توجه مخاطبان را به خود جلب کردهاند، بلکه نشاندهنده جهشهای ساختاری در روایتگرایی معاصرند.
«بودن هومن» (Being Heumann): افتتاحیهای با بار سیاسی و انسانی
فیلم افتتاحیه، پروژه دوم سیان هدر پس از برنده اسکار «کودا» (CODA)، زندگی جودی هومن را به تصویر میکشد. در ۱۹۷۷، این فعال حقوق معلولان بیش از صد نفر را برای ۲۸ روز در ساختمان فدرال سنفرانسیسکو نگاه داشت؛ طولانیترین نشست غیرخشونتآمیز تاریخ آمریکا. روث مادلی ( Doctor Who) با دقت جسمانی شگفتانگیز، روح انقلابی هومن را متجسم میکند، در حالی که مارک رافالو در نقشی متضاد با فعالیتهای واقعیاش، به روکراسی میگوید. به عنوان یک Apple Original Film، این اثر از روز اول در رادار اسکار قرار دارد.
«مادر تو، مادر تو، مادر تو» (Your Mother Your Mother Your Mother): ماهرشالا علی در آستانه تحولی
بسم طارق پس از تعلیق پروژه «بلید» (Blade)، انرژی مشترک را با ماهرشالا علی به درامی глубین و شخصی مبدل کرده است. علی نقشی را ایفا میکند که ایمان، قاتل بودن و پدر بودن را در یک هنجار درونی متعادل میسازد. نام فیلم از حدیث معروف اسلامی الهام گرفته شده که احترام به مادر را امر میکند. پرمییر جهانی در ۱۸ سپتامبر و اکران سینمایی ۲۵ سپتامبر، زمانبندی دقیقی برای ورود قوی به فصل جوایز است.
«استعداد برای قتل» (A Talent for Murder): Rückkehr کورباین با میرین و ایرنایک
آنتون کورباین پس از بیش از یک دهه، با اقتباسی از نمایشنامه «سوییس» جوانا مورای اسمیت، ملاقاتی متخیل بین پاتریسیا هایاسمیت (هلن میرین) و نماینده ادبی جوان (آلدن ایرنایک) را در سوئیس ۱۹۹۵ تدوین میکند. پیشنمایشهای اولیه، ایرنایک را به عنوان 드러کنندهای معرفی کردهاند که میتواند مسیر حرفهاش را بازتعریف کند. اکران ۲۳ اکتبر و پرمییر ۱۴ سپتامبر، پلههای پیشرفت این اثر را به نمایش میگذارند.
«لویتنانت بد: توکیو» (Bad Lieutenant: Tokyo): میایکه و پرش ژانری
تاکاشی میایکه، رؤیای ژاپنی، سومین فصل (غیررسمی) سری آبل فرارا و ورنر هرتزوگ را میسازد. شون اوگوری در نقش افسر قمارباز توکیویی، در تحقيقاتی پیچیده با عامل افبیآی لیلی جیمز درهم میپیچد، در حالی که توطئهای با قاتل منحرف، امضای میایکه را در توییستهای نهایی میکند. توزیع نئون (Neon) و پرمییر ۱۴ سپتامبر، این اثر را به جذابترین فیلمهای ژانر جشنواره مبدل کرده است.
«ایلسینور» (Elsinore): هملت در سایه ایدز
سایمن استون داستان ای’an چارلز را روایت میکند که در ۱۹۸۹، درحالیکه با ایدز مبارزه میکرد، ۲۴ شب هملت را در تئاتر ملی لندن بازی کرد. اندرو اسکات، خود هملتِ صحنه، در نقش اصلی بازی میکند و اولیویا کلمن پزشک اوست. بازیگران برجسته بریتانیایی با تکمیل کاست، عمقی خاص و انسانی را به این بیوگرافی میبخشند.
سایر فیلمهای پرانتظار: از کورئدا تا انیمیشن و مستند
لیست کامل آثار منتخب، گرههایی را در بافت سینمای معاصر میبندد که هر کدام زاویهای تازه را روشن میکنند. موارد زیر از جمله برجستههای برنامه هستند:
- بازگشت هیرُکازو کورئدا با درام خانوادگی جدید، ادامهدهنده سنت pojmanôرانههای او.
- انیمیشنهای پیشرو استودیوهای بزرگ که مرز تکنیک و روایت را میفشارند.
- مستندات سیاسی-اجتماعی با نگاهتیز به بحرههای روز جهان.
- فیلمهای میانی و مستقل که اغلب در سایه گالاها پنهان میمانند، اما در سالهای اخیر برندههای واقعی نظر نقاد شدهاند.
تنوع ژانری از ترس روانی و نورنوار تا علمتخیلی اجتماعی، TIFF ۲۰۲۶ را به آینهای تمامنمای جهان تبدیل کرده است.
چرا تیف ۲۰۲۶ متفاوت است؟
برخلاف سالهای پیشین که تمرکز اصلی بر برندههای کان و برلین بود، امسال فیلمهای اصلی پلتفرمهای استریمینگ (اپل، نتفلیکس، آمازون) با تولیدات مستقل و استودیوهای سنتی در یک سطر قرار گرفتهاند. این همگرایی، مرز بین «سینمای جشنواره» و «سینمای تجاری» را کمرنگتر کرده و舞台ای برای کشف صداهای نو فراهم آورده است.
جشنواره تا ۲۰ سپتامبر ادامه دارد و هر روز پرمییرهای جدیدی، پیشبینیهای خبرگان را دگرگون میکند. ما با چشمان باز، در انتظار گلههای نقد، ستارههای فرش قرمز، و فیلمهایی هستیم که سالهای آینده سینما را شکل میدهند.
