امروز روزی است که مخاطبان پیشرو دنیای علمیتخیلی تقویمهایشان را برایش علامتگذاری کردهاند: شصتمین سالگرد نخستین پخش «استارکترک» در تلویزیون. فرینچایزی که با یک سریال کمباجت در سال ۱۳۴۵ (۱۹۶۶) آغاز شد، اکنون به یک پدیده چندفرهنگی و چندپلتفرمی تبدیل شده که همچنان در حال شکلدهی به ادبیات و سینمای فضایی است. برای جشن این میقات، ناسل (Nacelle)، продуسر سریال مستند پرطرفدار «صندلی مرکز» (The Center Seat)، پنج قسمت تازه را بهصورت رایگان در کانال یوتیوب خود منتشر کرده است.
این فصل جدید، برخلاف بخشهای پیشین که بر سریالهای تلویزیونی متمرکز بودند، به دورهٔ سینمایی فرانچایز میپردازد؛ از «استارکترک: فیلم سینمایی» تا دو فیلم ریبوت ج.ج. ابرامز. انتخاب زمان انتشار نیز استراتژیک است: درحالی که دوران طلایی جدید تلویزیونی استارکترک (با سریالهایی چون Strange New Worlds و Discovery) به اوج خود رسیده، تمام نگاهها به سمت فیلم سینماییِ بعدی معطوف شده که جانی گلدشتین و جان فرانسیس دلی قرار است کارگردانی کنند.
گیتس مکفدن: از پزشک انترپرایز به راوی تاریخ
در گفتوگوی اختصاصی با کولایدر (Collider)، گیتس مکفدن، ستارهی ماندگار «استارکترک: نسل بعدی» و بازیگر دکتر بیورلی کراشر، درباره تجربهاش در این پروژه تازه سخن گفته است. او نه تنها بهعنوان یکی از مصاحبهشدگان اصلی در حضور است، بلکه بار راویِ همهٔ پنج قسمت را نیز بر دوش کشیده است. «شگفتانگیز است، مهم نیست فکر میکنم چقدر درباره این فیلمها میدانم، هر بار که راوی میکنم، از حجم اطلاعات تازهای که در هر بخش «صندلی مرکز» مییابم، دچار شوک میشوم» میگوید مکفدن.
مکفدن از ساختار فیلمنامهها و لحنِ روایی سریال تجلیل میکند و آن را با آثار جان اولیو (John Oliver) مقایسه میکند: «واقعیتها را میدهد، اما همچنین سرگرمکننده هم است. طنز وجود دارد که تجربه دیدن را سبک و در عین حال عمیق میسازد.» او بهویژه از مصاحبههای تازه با ریک برمن (Rick Berman)، معمار دوره طلایی TNG در تلویزیون و سینما، و جاناتان فراکس (Jonathan Frakes)، کارگردانِ دو فیلم محبوب First Contact و Insurrection، ابراز تحسین میکند: «فراکس اطلاعات بسیار تازهای درباره تصمیمگیریهای پشت صحنهِ فیلمهایی که او کارگردانی کرده، به اشتراک میگذارد.»
«اولین تماس»، محبوبترین فیلم مکفدن
وقتی از فیلم محبوبش در دنیای استارکترک پرسیده میشود، مکفدن بدون مکث پاسخ میدهد: First Contact (اولین تماس). «انسانیتِ زیادی در آن فیلم وجود دارد و سوال فلسفی که مطرح میکند، به زیبایی به من میرسد.» او همچنین به کمدی کلاسیک «مهار کهکشان» (Galaxy Quest) با بازی سیگورنی وِور اشاره میکند و آن را «فیلمِ نهچندانرسمی اما فوقالعادهی استارکترک» مینامد و حتی ایدهی تداومِ آن را پیشنهاد میدهد: «شاید زمانِ دیگری برای یک بار دیگر فرا رسیده باشد.»
نصیحت یک افسانه برای سازندگان آینده
در پایان گفتگو، مکفدن پیامی کوتاه اما سنگین برای جانی گلدشتین و جان فرانسیس دلی، نویسنده و کارگردانِ فیلم سینماییِ پیشرو دارد: «نصیحت من این خواهد بود: به طور جسورانه بروید! این نصیحت است.» این جمله، همان شعاری است که جین رادنبری (Gene Roddenberry) قبل از شش دهه برپایهی آن یک کهکشان را متخیل کرد و همچنان نبضِ فرانچایز میتپد.
چه چیزی در پنج قسمت جدید میگذرد؟
- تحلیل عمیق ساخت «استارکترک: فیلم سینمایی» (۱۹۷۹) و چالشهای تولیدی آن.
- بررسی سهگانه کلاسیک خان، جستجوی اسپاک و بازگشت به خانه.
- دوران طلایی سینمایی نسل بعدی (Generations تا Nemesis) با دیدگاه جاناتان فراکس.
- انقلاب ج.ج. ابرامز و تاثیر ریبوتهای ۲۰۰۹ و ۲۰۱۳ برidentity فرینچایز.
- نگاهی به آینده سینمایی استارکترک در عصر استریمینگ.
پنج قسمت تازه «صندلی مرکز» اکنون برای تماشای رایگان در کانال یوتیوب ناسل در دسترس است. اگر به دنبال سیری در تاریخچهی سینمایی استارکترک با نگاهِ داخلی و راویِ افسانهای هستید، این فرصت را از دست ندهید.
