در ته بسیاری از بطریهای مزکال، موجودی رنگپریده و حلقهشده در الکل جا خوش کرده که سالها ذهن دانشمندان و مصرفکنندگان را به خود مشغول کرده بود. حالا آزمایش DNA پرده از این راز برداشته است: آنچه «کرم مزکال» نامیده میشود، در واقع لارو پروانهای به نام «پروانه آگاو قرمز» (Comadia redtenbacheri) است و نه ترکیبی از گونههای مختلف حشرات.
«کرمی» که کرم نیست
مزکال یک نوشیدنی تقطیری از گیاه آگاو است و قدمت آن به قرنها پیش در مکزیک بازمیگردد. اما رسم قرار دادن لارو در بطریهای مزکال تنها از دهه ۱۹۴۰ میلادی رایج شد. این لاروها که به «گوسانوس د ماگوی» (Gusanos de Maguey) معروفند، ظاهری متفاوت و بعضاً سفید رنگ دارند و تا همین اواخر هویت دقیقشان یک معما بود. برخی زیستشناسان آنها را لارو پروانههای روزانه میدانستند و برخی دیگر به اشتباه آنها را لارو سرخرطومی یا ترکیبی از چند حشره معرفی میکردند.
DNA حرف آخر را زد
گروهی از پژوهشگران به سرپرستی آکیتو کاواهارا، متصدی مرکز مکگوایر برای پروانهها و تنوع زیستی در موزه تاریخ طبیعی فلوریدا، برای حل این معما به اوآخاکا در مکزیک سفر کردند. آنها در سال ۲۰۲۲ از ۱۸ نمونه لارو از برندهای مختلف مزکال نمونهبرداری کردند و DNA آنها را تحلیل کردند. نتایج که در سال ۲۰۲۳ در مجله PeerJ Life & Environment منتشر شد، نشان داد تمام نمونهها متعلق به یک گونه واحد هستند: پروانه آگاو قرمز. هیچ اثری از سایر گونهها مانند پروانه اسکیپر غولپیکر تکیلا دیده نشد.
این یافته توضیح میدهد چرا برخی لاروها در بطری ظاهری سفید و بیرنگ دارند: ماندن طولانی در الکل باعث از دست رفتن رنگ قرمز طبیعی آنها میشود.
تأثیر بر پایداری و محیط زیست
این کشف هرچند معمایی دیرینه را حل کرد، اما زنگ خطر را هم به صدا درآورده است. افزایش تقاضای جهانی برای مزکال و نیز مصرف لاروهای خوراکی به عنوان تنقلات، فشار فزایندهای بر جمعیتهای وحشی این پروانه و گیاه آگاو وارد میکند. برخلاف تکیلا که اغلب به صورت صنعتی تولید میشود، بسیاری از مزکالها هنوز به روش سنتی و با برداشت لارو از طبیعت تهیه میشوند. محققان هشدار میدهند که بدون برنامهریزی دقیق، این صنعت میتواند به گونهای آسیب بزند که خود به آن وابسته است. آینده مزکال نه فقط به حفظ طعم و سنت، بلکه به حفظ تعادل اکولوژیک این حشره کوچک وابسته است.
