واندبرگ، کالیفرنیا — در روزی تاریخی برای صنعت فضایی، اسپیس‌اکس (SpaceX) با یک مانور دو جانبه، همزمان پرتاب دو موشک حیاتی را در دستور کار قرار داده است. یک موشک فالکون ۹ (Falcon 9) از پایگاه نیروی فضایی وندنبرگ (Vandenberg Space Force Base) ۲۱ ماهواره «حمل و نقل داده» را برایارتش ایالات متحده به مدار رساند، در حالی که چند ساعت پس از آن، موشک غول‌پیکر استارشیپ (Starship) سیزدهمین پرواز آزمایشی خود را از تگزاس آغاز کرد.

مهمه T1TL: ستون فقرات ارتباطات نسل جدید نظامی

پرتاب فالکون ۹ که در ساعت ۱۳:۲۲ به وقت محلی کالیفرنیا (۲۰:۲۲ GMT) انجام شد، بخشی از برنامهambah لایه حمل و نقل ترانشه ۱ (Tranche 1 Transport Layer - T1TL) است. این صورت فلکی که توسط آژانس توسعه فضایی (Space Development Agency - SDA) نیروی فضایی آمریکا (USSF) اداره می‌شود، هدف اصلی‌اش برقراری ارتباطات رمزگذاری شده، پایدار و جهانی برای رزمندگان در هر نقطه از کره زمین است.

«T1TL دسترسی جهانی به ارتباطات را فراهم کرده و اتصال رمزگذاری شده منطقه‌ای پایدار را در پشتیبانی از مأموریت‌های رزمندگان در سراسر جهان ارائه می‌دهد.»
— بیانیه رسمی آژانس توسعه فضایی (SDA)

معماری فضایی رزمنده تکثیریافته (PWSA)

این ۱۲۶ ماهواره (که ۴۲ تای آن‌ها در دو پرتاب قبلی سپتامبر و اکتبر ۲۰۲۳ به مدار رسیده‌اند) تنها قطعه‌ای از پازل بزرگترِ معماری فضایی رزمنده تکثیریافته (Proliferated Warfighter Space Architecture - PWSA) هستند. این معماری مبتنی بر صدها ماهواره کوچک، بهینه‌شده برای مدار پایین زمین (LEO) و به هم متصل از طریق لینک‌های نوری (Optical Intersatellite Links) است که سرعت و امنیت انتقال داده را به شدت افزایش می‌دهد.

نمودار معماری PWSA و ترانشه‌های مختلف

جزئیات پرواز فالکون ۹: بازیافت و پنهان‌کاری

موشک به کار رفته، بוסטר با شماره سریال B1103 بود که برای چهارمین بار پرواز می‌کرد. حدود ۸.۵ دقیقه پس از پرتاب، این بוסטר با موفقیت بر روی کشتی دونشین «Of Course I Still Love You» در اقیانوس آرام فرود آمد. این موفقیت، اعتماد به تكنولوژی بازیافت‌پذیر اسپیس‌اکس را یک بار دیگر تایید کرد.

نکته قابل توجه، عدم انتشار زمان و مکان دقیق استقرار ماهواره‌ها توسط اسپیس‌اکس است؛ محرمانه‌ای که به دلایل امنیتی و به درخواست SDA اعمال شده است. ماهواره‌های این مهمه توسط شرکت‌های یورک اسپیس سیستمز (York Space Systems)، لاکهید مارتین (Lockheed Martin) و نورثروپ‌گرامن (Northrop Grumman) ساخته شده‌اند.

بازگشت بוסטר فالکون ۹ به کشتی دونشین در اقیانوس آرام

استارشیپ: غول در انتظار پرواز ۱۳

تنها چند ساعت پس از موفقیت فالکون ۹، تمام نگاه‌ها به سمت استاربِیس، تگزاس (Starbase, Texas) معطوف شد. موشک استارشیپ، بزرگترین و قدرتمندترین موشک تاریخ، برای سیزدهمین پرواز تستی خود (IFT-13) در یک پنجره ۹۰ دقیقه‌ای از ساعت ۱۷:۴۵ وقت محلی تگزاس (۲۲:۴۵ GMT) آماده‌به‌سر می‌برد. این پرواز که به صورت زنده از کانال‌های رسمی اسپیس‌اکس و Space.com پخش می‌شود، گام مهمی در مسیر عملیاتی کردن این سیستم برای مأموریت‌های آرتemis ناسا و مریخ است.

موشک استارشیپ در سایت استاربیس تگزاس پیش از پرواز IFT-13

چرا این مهمه‌ها حیاتی هستند؟

  • تغییر پارادایم نظامی: انتقال از ماهواره‌های گران، بزرگ و کم (در مدار بالا) به صورت فلکی‌های انبوه، ارزان و مقاوم در LEO.
  • سرعت توسعه مارپیچی: استراتژی SDA برای استقرار قابلیت‌های جدید هر دو سال یکبار (یک ترانشه) چرخه نوآوری را شتاب بخشیده است.
  • استفاده دوگانه: تكنولوژی‌های توسعه‌یافته برای PWSA (مانند لینک‌های نوری بین ماهواره‌ای) مستقیماً در استارلینک (Starlink) و مأموریت‌های علمی ناسا کاربرد دارند.

امروز دو گام بلامنازع در جهت دموکراسی‌سازی دسترسی به فضا و تغییر معادلات قدرتی نظامی برداشته شد؛ روزی که نام اسپیس‌اکس به عنوان معمار اصلی این تغییرات در تاریخ ثبت گردید.

منبع اصلی: Space.com — گزارش مایکل وال، سردبیر پروازهای فضایی