چین با اجرای آزمایشی دقیق و موفق، نخستین بوستر مدارگرد قابلاستفادهٔ خود را با یک شبکهٔ دریایی در سواحل جنوب این کشور بهدست آورد. این رویداد که روز جمعهٔ میلادی در دریای جنوبی چین رخ داد، نقطهٔ عطفی در برنامهٔ فضایی این کشور محسوب میشود و مسیری متفاوت از رقبای غربیاش را برای کاهش هزینههای پرتاب فضایی نشان میدهد.
جزئیات فنی عملیات گیراندازی در دریا
عملیات با پرتاب موشک لانگ مارچ 10B از سایت فضایی ونچانگ در جزیرهٔ هاینان آغاز شد. این پرتابگر که ارتفاعی حدود 63.6 متر دارد، به هفت موتور سوختسوز مجهز بود. پس از حدود 10 دقیقه پرواز، مرحلهٔ اول موشک از مدار بازگشت و با دقت بالا به سمت یک شناور مخابراتی هدایت شد. در لحظهٔ آخر، کابلهای کشیدهشده بر روی بدنهٔ کشتی که بهشکل یک شبکهٔ گسترده طراحی شده بودند، بوستر در حال خاموشی را در هوا گرفتند. در این حین، مرحلهٔ بالایی پرتابگر به مسیرِ مداریِ خود ادامه داد و محمولهٔ آزمایشی CX-26 را در مدار آزاد کرد. مقامات وزارت دفاع و توسعهٔ فضایی چین اعلام کردند که تمامی معیارهای پرواز با موفقیت حاصل شده است.
مقایسه با تکنیکهای رایج بازیابی پرتابگر
روش گیراندازی موشک با شبکهٔ دریایی، رویکردی کاملاً متفاوت با تکنیکهای مرسوم خودروی پرتاب قابلاستفادهٔ مجدد است. شرکتهای پیشرو مانند اسپیساکس و بلو اوریجین برای فرود بوسترها از روش پروازی پیشران بهره میبرند که در آن موتورهای بوستر مجدداً روشن میشوند تا پرتابگر را بهآرامی روی سکوهای شناور یا فرودگاههای ساحلی بنشانند. همچنین اسپیساکس در پروژهٔ ستارشیپ خود از بازوهای مکانیکی عظیم روی برج پرتاب برای میانهگیری موشک در حین پرواز استفاده میکند.
چین با بهرهگیری از شبکههای کابلی تقویتشده بر روی کشتیهای دریایی، نشان داد که میتواند بدون نیاز به فرود عمودی موتوردار، سیستم بازیابی پرتابگر را با سادگی بیشتری در دریا اجرا کند. این تمایز راهبردی نشان میدهد که توسعهدهندگان چینی بهدنبال کاهش وزن سازههای پرتابگر و افزایش سرعت چرخهٔ پرتابهای بعدی هستند.
تأثیرات راهبردی بر صنعت فضای تجاری
این موفقیت، شرکت علوم و فناوری هوافضای چین و زیرمجموعهٔ آن، آکادمی فناوری پرتابگر را بهعنوان سومین بازیگر بینالمللی در عرصهٔ بازگرداندن کنترلشدهٔ پرتابگر وارد رقابت میکند. مائو نینگ، سخنگوی وزارت امور خارجهٔ چین در شبکههای اجتماعی نوشت که این نخستین بازیابی کنترلشدهٔ موشک در تاریخ این کشور محسوب میشود و گامی بلند بهسوی بهرهبرداریٔ تجاری از فناوریهای پرتابِ تکرارشونده است. با توجه به هزینههای سرسامآور سفر به فضا، تسلط بر این فناوری میتواند تقویمِ پرتابهای آتی را پُرتر و ارزانتر کند.
تحلیلگران صنعت هوافضا معتقدند که ورود چین به عرصهٔ پرتابگرهای قابلاستفادهٔ مجدد، موازنهٔ قدرت در بازارهای پرتابِ تجاری را تغییر خواهد داد. اگر شرکتهای چینی بتوانند با تکیه بر شبکههای دریایی و ایستگاههای پلتفرمی ثابت به چرخههای پرتابِ سریعتر دست یابند، هزینهٔ هر کیلوگرم محموله به فضا بهطور چشمگیری کاهش خواهد یافت.
