گزارش تازه TrendForce نشان می‌دهد شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی ساخت داخل چین تا سال 2026 نزدیک به 90٪ از بازار داخلی را در اختیار خواهند داشت؛ جهشی چشمگیر نسبت به حدود 45٪ در سال گذشته که عمدتاً تحت تأثیر محدودیت‌های صادراتی آمریکا و سیاست‌های حمایتی پکن رخ داده است.

سهم بازار شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی چین: از انویدیا و ای‌ام‌دی تا بازیگران داخلی

براساس برآوردها، سهم انویدیا در بازار چین از حدود 66٪ در 2024 به حدود 40٪ در 2025 کاهش یافت. برخی تحلیل‌ها حتی پیش‌بینی کرده‌اند که این سهم در 2026 به تک‌رقمی برسد. جنسِن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، در نیمه اول 2026 اعلام کرد که ارسال رسمی برخی محصولات جدید به مشتریان داخل چین «صفر» بوده است؛ با این حال، برخی GPUها به‌صورت غیررسمی وارد بازار می‌شوند، زیرا بخشی از اکوسیستم چینی هنوز به فناوری‌هایی مانند CUDA وابسته است.

اعداد کلیدی بازار 2025 (واحد: هزار)

در 2025 بازار قابل دسترس شتاب‌دهنده‌های چین بیش از 4,000,000 واحد برآورد شد. سهم بازیگران اصلی مطابق گزارش به شرح زیر است:

  • NVIDIA: 2,200,000 واحد (~55%)
  • Huawei: 812,000 واحد (~20.3%)
  • T-Head (Alibaba): 265,000 واحد (~6.6%)
  • AMD: 160,000 واحد (~4.0%)
  • Kunlunxin و Cambricon: هر کدام ~116,000 واحد (~2.9%)
مرکز داده و شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی چین

دلایل رشد سریع بازیگران داخلی

  • محدودیت‌های صادراتی آمریکا: تحریم‌ها و محدودیت‌های انتقال فناوری، دسترسی مستقیم به برخی GPUهای پیشرفته را دشوار کرده است.
  • سیاست‌های حمایتی چین: مشوق‌ها و اولویت‌بخشی به خرید تراشه‌های داخلی، سرعت پذیرش محصولات بومی را افزایش داده است.
  • بلوغ زنجیره تأمین داخلی: پیشرفت در فاندری، بسته‌بندی و مدیریت حرارتی باعث شد شتاب‌دهنده‌های داخلی قابل اتکاتر و پرکاربردتر شوند.

برندگان احتمالی و مدل دوخطی بازار

تحلیلگران عمدتاً هواوی و کمبریکون را از بزرگ‌ترین بهره‌برداران این تحول می‌دانند. چشم‌انداز نهایی بازار احتمالاً دوخطی خواهد بود: ترکیب شتاب‌دهنده‌های تجاری تولیدکنندگان بزرگ با ASICهای سفارشی گروه‌های ابری و غول‌های اینترنتی چین مثل علی‌بابا، بایدو، بایت‌دنس و تنسنت. این رویکرد باعث کاهش هزینه‌ها و بهینه‌سازی برای بارکاری‌های خاص می‌شود و وابستگی صرف به GPUهای خارجی را کاهش می‌دهد.

بردهای شتاب‌دهنده و تراشه‌های هوش مصنوعی ساخت چین

گلوگاه‌ها: آیا ظرفیت تولید کافی است؟

سؤال کلیدی این است که آیا صنایع نیمه‌رسانای چین می‌توانند ظرف یک سال تقریباً 1,960,000 شتاب‌دهنده سطح بالا را جایگزین کنند تا اندازه بازار (TAM) در حدود 4,000,000 واحد حفظ شود. برای رسیدن به این هدف لازم است تولید حدود 2.2 برابر افزایش یابد. حتی بزرگ‌ترین فاندری چین، SMIC، با محدودیت‌هایی در دسترسی به تجهیزات و نودهای پیشرفته روبه‌رو است که می‌تواند سرعت مقیاس‌بندی را کند کند.

پیامدها برای بازار جهانی و شرکت‌ها

  • کاهش درآمد فروش مستقیم برندهای خارجی در بزرگ‌ترین بازار مصرف شتاب‌دهنده‌ها.
  • افزایش رقابت فناورانه میان بازیگران داخلی و شکل‌گیری اکوسیستم نرم‌افزاری بومی.
  • ظهور مدل‌های همکاری یا عرضه غیرمستقیم از سوی برندهای خارجی و توسعه استانداردهای محلی در چین.

چشم‌انداز نهایی

اگر چین بتواند ظرفیت تولید و زنجیره تأمین را سریع‌تر از محدودیت‌های فناورانه توسعه دهد، پیش‌بینی TrendForce محتمل خواهد بود و بازار داخلی به‌طور عمده توسط بازیگران بومی اداره می‌شود. در غیر این صورت، محدودیت‌های فنی یا تأخیر در توسعه فاندری و بسته‌بندی پیشرفته می‌تواند رسیدن به سهم 90٪ را دشوار کند. تغییرات کنونی حکایت از بازسازی استراتژیک در ساختار جهانی عرضه شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی دارند که تأثیرات بلندمدتی بر رقابت فناورانه برجای می‌گذارند.

منابع و معرفی کوتاه برای مطالعه بیشتر: صفحات ویکی‌پدیا درباره NVIDIA، AMD و HUAWEI.