زمین در شب 20 فوریه 2027 سایهٔ بسیار ملایمی را روی «ماه کامل برفی» میاندازد. این رویداد ماهگرفتگی از نوع نیمسایهای است؛ ماه از نیمسایهٔ خارجی زمین میگذرد و کاهش روشنایی روی دیسک ماه بسیار ظریف خواهد بود و ورود به اومبرا (نیمسایهٔ داخلی) رخ نمیدهد.
نوع گرفتگی
گرفتگیِ 20 فوریه 2027 از نوع نیمسایهای (penumbral) است. در این حالت، ماه وارد ناحیهٔ کمنور بیرونی سایهٔ زمین میشود و کاهش روشنایی معمولاً بسیار جزئی و تنها در بخشهایی از قرص ماه قابلتشخیص خواهد بود؛ برخلاف گرفتگی جزئی یا کلی که بخش مشخصی از ماه کاملاً تاریک میشود.
زمان اوج و دیدپذیری
براساس دادههای Time and Date، اوج تأثیر نیمسایه حوالی 6:12 p.m. EST (23:12 GMT) رخ میدهد. حتی در زمان اوج، تیرهشدن بسیار ملایم است و با چشم غیرمسلح ممکن است بهسختی دیده شود.
قابل رؤیت بودن بستگی به این دارد که ماه هنگام گرفتگی در آسمان منطقهٔ شما بالا باشد یا خیر؛ در مناطقی که ماه در آن زمان بالای افق باشد تغییر اندک روشنایی قابل مشاهده است. برای دریافت جزئیات دقیقِ رؤیتپذیری در موقعیت شما، میتوانید جدولهای زمانی محلی Time and Date را بررسی کنید.
راهنمای رصد و ثبت
- برای دیدن تغییرات ملایم روشنایی، از نقطهای تاریک با افق باز استفاده کنید تا آلودگی نوری به حداقل برسد.
- برای آشکارسازی تفاوتها، یک یا دو عکس از ماه در شرایط عادی (بدون گرفتگی) و سپس عکسهایی در زمان اوج بگیرید و تصاویر را مقایسه کنید.
- از دوربین با لنز تله یا تلسکوپ کوچک و سهپایه استفاده کنید. ردیاب یا موتور دنبالکن کمک میکند تصویر ثابتتری ثبت شود. برای راهنماییهای فنی عکاسی ماه میتوانید مطلبِ Space.com را مرور کنید.
چرا این گرفتگی ظریف است؟
سایهٔ زمین دو بخش دارد: ناحیهٔ داخلی تاریک (اومبرا) و ناحیهٔ خارجیتر کمنور (نیمسایه). در ماهگرفتگی نیمسایهای مسیر ماه از اومبرا عبور نمیکند، بنابراین هیچ بخش از قرص ماه بهطور مشخص و تیره نمیشود؛ تنها درخشندگی کلی کمی کاهش پیدا میکند که اغلب تنها با ابزارهای اپتیکی یا مقایسهٔ تصویری قابلتشخیص است.
ماهگرفتگی کلی بعدی (نمایی چشمگیر)
اگر دنبال نمایی پررنگ و چشمگیر شبیه «ماهِ خون» هستید، ماهگرفتگی کلی قابلتوجه بعدی در 31 دسامبر 2028 رخ میدهد و در بخشهایی از آسیا، استرالیا و اقیانوسیه قمر زمین رنگی سرخ به خود میگیرد. فهرست کامل و نقشهٔ رؤیتپذیری گرفتگیها در وبسایت ناسا قابل دسترسی است: NASA Eclipse Web Site.
نکات عملی برای رصدگران و عکاسان
- اول یک یا دو عکس مرجع از ماه کاملِ عادی بگیرید تا بتوانید تغییرات روشنایی را بهتر نشان دهید.
- از تنظیمات دستی دوربین (Manual) استفاده و ایزو، دیافراگم و سرعت شاتر را با توجه به طولکانونی و شرایط نوری تنظیم کنید. دستگاه را با ریموت یا تایمر عکاسی تحریک کنید تا لرزش کاهش یابد.
- اگر ممکن است، چند اکسپوژر پشت سر هم (bracketing) بگیرید و برای افزایش سیگنال، تصاویر را در نرمافزار مناسب stack کنید.
ماهگرفتگی 20 فوریه 2027 نمایش دراماتیک بزرگی نخواهد داشت، اما فرصت مناسبی برای تمرین رصد و عکاسی، مقایسهٔ تصاویر و آشنایی بیشتر با رفتار نور در پدیدههای ماهی است. این تجربه هم به تازهکارها و هم به رصدگران باتجربه چیزهای جدیدی میآموزد.
