تیانگونگ، ایستگاه فضایی چین، این هفته از فراز بخشهایی از ساحل شرقی ایالات متحده با درخششی چشمگیر عبور میکند و در برخی از گذرها به قدر ظاهری نزدیک −2 میرسد؛ نوری که با چشم غیرمسلح قابل مشاهده است و مشابه درخشندگی سیارهٔ مشتری به نظر میآید.
زمان و مکان رصد تیانگونگ
بهترین زمان رصد معمولاً تا یک یا دو ساعت پس از غروب و همچنین یک یا دو ساعت پیش از طلوع آفتاب است. در این بازه، زمین در منطقهٔ تاریک قرار دارد و ایستگاه که چندصد کیلومتر بالای سر پرواز میکند هنوز نور خورشید را منعکس میکند. سواحل شرقی آمریکا در چند شب آینده گذرهای درخشانی خواهند داشت، بهویژه در نیویورک که تقریباً در محدودهٔ شمالی مدار 41.5 درجهٔ تیانگونگ قرار گرفته است.
روشنترین گذرها از دید نیویورک (Heavens-Above)
- چهارشنبه، 2 سپتامبر: 8:07–8:13 p.m. EDT — قدر −1.8، تا ارتفاع 51 درجه
- پنجشنبه، 3 سپتامبر: 8:46–8:50 p.m. EDT — قدر −2.2، تا ارتفاع 84 درجه
- جمعه، 4 سپتامبر: 7:48–7:54 p.m. EDT — قدر −2.1، تا ارتفاع 77 درجه
- شنبه، 5 سپتامبر: 8:26–8:31 p.m. EDT — قدر −2.0، تا ارتفاع 75 درجه
- یکشنبه، 6 سپتامبر: 9:05–9:08 p.m. EDT — قدر −2.0، تا ارتفاع 74 درجه
- دوشنبه، 7 سپتامبر: 8:06–8:12 p.m. EDT — قدر −2.1، تا ارتفاع 77 درجه
- سهشنبه، 8 سپتامبر: 8:45–8:49 p.m. EDT — قدر −2.1، تا ارتفاع 67 درجه
- چهارشنبه، 9 سپتامبر: 7:47–7:53 p.m. EDT — قدر −2.1، تا ارتفاع 88 درجه
اطلاعات بالا از سرویس ردیابی آسمانی Heavens-Above استخراج شده است. برای رصد دقیق در موقعیت خود، صفحهٔ موقعیت محلی تیانگونگ را در همان سایت بررسی کنید.
تیانگونگ در آسمان چگونه دیده میشود
در بیشتر گذرها تیانگونگ بهصورت یک نقطهٔ نورانی یکنواخت و بدون چشمکزدن حرکت میکند؛ برخلاف هواپیما که چراغ چشمکزن دارد. طول گذرها معمولاً بین 2 تا 6 دقیقه است؛ گذرهایی که به ارتفاع زیاد میرسند، روشنتر به نظر میآیند. گاهی ایستگاه ناگهان ناپدید میشود؛ این اتفاق هنگام ورود به سایهٔ زمین رخ میدهد، وقتی دیگر نوری از خورشید دریافت نمیکند.
تیانگونگ چیست و چه تفاوتی با ایستگاه بینالمللی دارد
تیانگونگ بهمعنای «کاخ آسمانی» پایگاه مداری دائمی چین است و از سه ماژول اصلی — تیانه (Tianhe)، ونتیان و منتیان — تشکیل شده است. نخستین ماژول در 2021 و تکمیل مجموعه در 2022 انجام شد. تیانگونگ حدود 100 تن جرم دارد که تقریباً یکچهارم جرم ایستگاه فضایی بینالمللی است. هر دو ایستگاه تقریباً هر 90 دقیقه یک دور به دور زمین میزنند، اما تیانگونگ معمولاً در ارتفاعی اندکی پایینتر قرار دارد.
برای اطلاعات فنی بیشتر و مقایسه میتوانید به صفحهٔ تیانگونگ در ویکیپدیا و مقایسهاش با ایستگاه فضایی بینالمللی مراجعه کنید.
سرنشینان فعلی تیانگونگ
در حال حاضر سه فضانورد در قالب مأموریت شنژو-23 در تیانگونگ حضور دارند: ژو یانژو، ژانگ ژیویوان و لی جییینگ (لی کاییینگ). این مأموریت از ماه مه آغاز شده و لی جییینگ احتمالاً حدود یک سال در ایستگاه خواهد ماند که دو برابر دورهٔ معمول شش ماه است.
راهنمای سریع برای عکاسی از تیانگونگ
- دوربین: از دوربینی با کنترل دستی و لنزی گسترده (مثلاً 24–35 میلیمتر) استفاده کنید.
- تنظیمات پیشنهادی: حالت دستی، ایزو 400–1600 بسته به روشنایی آسمان، دیافراگم باز (f/2.8–f/4). برای ثبت مسیر نور ایستگاه از سرعت شاتر حدود 1/4 تا 1/10 ثانیه استفاده کنید؛ اگر هدف ثبت نقطهٔ نوری ثابت است سرعت شاتر سریعتر (1/125–1/250 ثانیه) و فاصلهٔ کانونی طولانیتر مناسب است.
- سهپایه و ریموت شاتر برای کاهش لرزش ضروری هستند.
- برای ثبت همزمان ستارهها و مسیر ایستگاه از ترکیب چند نوردهی یا تکنیک استکینگ بهره ببرید.
نکات تکمیلی و چشمانداز
- آسمان صاف و کمنورآلودگی، مهمترین عامل برای دیدن تیانگونگ است.
- شدت نور و زمان گذرها ممکن است با مانورهای ایستگاه یا تغییر ارتفاع متغیر باشند؛ برای زمانبندی دقیق همواره منابع ردیابی آسمان را چک کنید.
- مشاهده و ثبت تیانگونگ فرصت مناسبی برای دنبالکردن پیشرفت مأموریتهای فضایی چین و آشنایی با زیرساختهای مداری مستقل کشورهاست.
با رعایت نکات سادهٔ بالا میتوانید گذرهای این هفته را بهراحتی مشاهده یا عکاسی کنید و از دیدن یکی از دستاوردهای نوین فضایی لذت ببرید.
