سازمان بورس و اوراق بهادار هند (SEBI) به همکاری بانک رزرو این کشور (RBI)، زیرساخت پیشرو «دیمیت ۲.۰» را برای توکنیزه باندهای شرکتی رونمایی کردند. در گام اول، سه صادرکننده اصلی — آر‌ای‌سی (REC)، لارسن‌و‌توبرو (L&T) و آی‌آی‌اف‌ال (IIFL) — مجموع ۱۰.۲۵ میلیارد روپیه (معادل ۱۰۷ میلیون دلار) باند را به صورت توکن‌های دیجیتال بر روی دفترکل توزیع‌شده عرضه کردند.

مکانیزم تسویه اتمیک با سی‌بی‌دی‌سی خرده‌فروشی

تمایز کلیدی این سامانه، یکپارچه‌سازی مستقیم با ارز دیجیتال بانک مرکزی خرده‌فروشی (Wholesale CBDC) از طریق واسطه بازار یکپارچه (UMI) است. این معماری، تسویه اتمیک (Atomic Settlement) را محقق می‌سازد؛ یعنی انتقال مالکیت باند و پرداخت وجه به‌صورت همزمان، آنی و بدون ریسک طرف قرارداد اجرا می‌شود. صادرکنندگان در نتیجه وجوه را در روز बोली‌داری (T+0) دریافت می‌کنند، در مقایسه با چرخه سنتی T+2 یا T+3.

نمودار زیرساخت دیمیت ۲.۰ و اتصال به سی‌بی‌دی‌سی

حجم صدور بیش از دو برابر پیش‌بینی‌ها

  • آر‌ای‌سی (REC): بانک عامة، ۵ میلیارد روپیه را از ۱۸ سرمایه‌گذار در روز دوشنبه جذب کرد.
  • لارسن‌و‌توبرو (L&T): غول مهندسی، ۵ میلیارد روپیه را از چهار سرمایه‌گذار مؤسساتی در روز چهارشنبه تأمین نمود.
  • آی‌آی‌اف‌ال (IIFL): موسسه مالی غیربانکی، ۲۵۰ میلیون روپیه باند را به یک سرمایه‌گذار صادر کرد.

گزارش‌های پیشین رویتز در اوت حجم اولیه را تنها کمتر از ۵ میلیارد روپیه توسط آر‌ای‌سی و برای سرمایه‌گذاران منتخب تخمین زده بود. در عمل، اجرایی‌شدن پروژه دامنه وسیع‌تری را پوشش داد و حجم کلی صدور تا به امروز انتظارهای اولیه را به‌مرور دوچندان کرد.

سازگاری کامل با اکوسیستم موجود و حفظ حفاظت‌های قانونی

سرمایه‌گذاران می‌توانند باندهای توکنیزه را در همان حساب‌های دیمیت (Demat) فعلی خود نگهداری کنند، بدون نیاز به بازکردن حساب جدید یا تکرار فرآیند شناخت مشتری (KYC). پیش‌نیازهای唯一 فعال‌سازی دیمیت ۲.۰ از طریق شرکت وکالت (DP) و داشتن کیف پول سی‌بی‌دی‌سی خرده‌فروشی در یک بانک مشارکت‌کننده جهت تسویه وجه است.

نمایه سرمایه‌گذاران در باندهای توکنیزه هند

سِبی تأکید دارد که توکنیزه‌سازی ماهیت حقوقی باندها، تعهدات بازپرداخت و حفاظت‌های سرمایه‌گذاران را تغییری نمی‌دهد. هند با این مدل، اولین کشوری شده که سه لایه حیاتی — صدور بومی روی دفترکل توزیع‌شده، ثبت مالکیت توسط وکالت‌های قانون‌البلاد، و تسویه نهایی در ارز دیجیتال بانک مرکزی — را در یک زیرساخت بازار تنظیم‌شده و موجود یکپارچه کرده است.

آینده: معاملات ثانویه و ورود سرمایه‌گذاران خرد

فاز یک پروژه در حال پیشبرد است. بر اساس lộته‌ی اعلامی SEBI، مراحل آتی شامل فعال‌سازی معاملات ثانویه از طریق پلتفرم‌های موجود درخواست قیمت (RFQ) و گسترش دسترسی به سرمایه‌گذاران خرد خواهد بود. تجربیات به‌دست‌آمده از این پایلوت، پایه هر گسترش مقیاس‌پذیرتر در بازارهای مالی هند را شکل می‌دهد.

پیش‌بینی توسعه بازار باند توکنیزه در هند