گزارش مالی فصل جدید آیبیام با شوکی تاریخی همراه شد؛ تا جایی که سهام این غول فناوری با ۲۵ درصد افت در یک روز، رکوردی بیسابقه را در تاریخ شرکت ثبت کرد. با وجود اینکه آیبیام همچنان به تولید مقادیر عظیمی از نقدینگی ادامه میدهد، نتایج مالی بهدستآمده بهطور قابلتوجهی پایینتر از انتظارات والاستریت بود.
این شرکت در این سهماهه توانست ۱۷.۲ میلیارد دلار درآمد، ۹.۹ میلیارد دلار سود ناخالص با حاشیه سود نزدیک به ۵۸ درصد و ۲.۲ میلیارد دلار سود خالص کسب کند. با این حال، این ارقام نتوانست شکست سنگین درآمدی را پوشش دهد. این ناامیدی آنقدر بزرگ بود که آرویند کریشنا، مدیرعامل آیبیام، و هیئتمدیره اقدامی بیسابقه انجام دادند و پیش از انتشار رسمی گزارش، با انتشار نامهای به سرمایهگذاران هشدار دادند که عملکرد شرکت «بدتر از انتظارات ما بوده است».
سقوط آزاد سهام و کاهش پیشبینیهای رشد
این نامه پیشدستانه از درآمد فاجعهبار در بخش حیاتی «زیرساخت» پرده برداشت و آسیب به حاشیه سود را قطعی اعلام کرد. واکنش بازار به این افشای اطلاعات نیز بیرحمانه بود و سهام شرکت بلافاصله با بزرگترین افت تکروزه خود مواجه شد. تا پیش از این رویداد، سهام آیبیام تحت شش سال رهبری کریشنا و با کمک رونق مراکز داده مبتنی بر هوش مصنوعی عملکرد بسیار خوبی داشت.
آیبیام در کنار این گزارش، پیشبینیهای رشد کل سال را نیز کاهش داد تا مشخص شود این شوک مالی روی بقیه سال نیز سایه خواهد انداخت. علت اصلی این شکست، افت ۴۲ درصدی فروش مینفریمها بود که منبع اصلی درآمد این شرکت محسوب میشوند. این افت فروش یک مشکل آبشاری ایجاد کرده است؛ زیرا به گفته جیم کاوانا، مدیر مالی آیبیام، این شرکت به ازای هر ۱ دلار فروش سختافزار مینفریم، ۳ دلار درآمد نرمافزاری کسب میکند.
رونق هوش مصنوعی که قایق آیبیام را غرق کرد
مدیران آیبیام در تماس با سرمایهگذاران اصرار داشتند که این افت یک نوسان موقتی است و شرایط بهزودی عادی میشود. آنها توضیح دادند که «دهها» مشتری که قرار بود در این فصل خرید مینفریم جدید را انجام دهند، از این کار صرفنظر کردهاند. با وجود اینکه عدد «دهها» زیاد به نظر نمیرسد، اما مینفریمها سیستمهایی با قیمت صدها هزار تا میلیونها دلار هستند که با قراردادهای نگهداری و نرمافزار، درآمدهای چند میلیون دلاری دیگری نیز ایجاد میکنند.
پارادوکس اینجاست که همان رونق هوش مصنوعی که پیشتر سودآوری آیبیام را بالا برده بود، اکنون باعث غرق شدن آن شده است. کریشنا توضیح داد که مشتریان به جای خرید مینفریم جدید، بودجه خود را به سایر سختافزارها اختصاص دادهاند. آنها با افزایش نجومی ۱۵ تا ۳۰ درصدی قیمت تجهیزات مراکز داده و رایانههای شخصی مواجه بودند و مجبور شدند بودجه خود را به حوزههایی با این قیمتهای افراطی منتقل کنند.
سازندگان سختافزار سازمانی مانند دل و اچپی همچنین اپل نیز پیشتر هشدار داده بودند که افزایش هزینه قطعاتی نظیر حافظه به دلیل تقاضای بالای توسعه هوش مصنوعی، آنها را مجبور به افزایش قیمتها کرده است.
آینده مینفریم در مهار هوش مصنوعی
با این حال، مدیرعامل آیبیام قول داد که مشتریان در نهایت خرید مینفریمهای جدید خود را به همراه قراردادهای نرمافزاری انجام خواهند داد. او حتی ادعا کرد که برخی از آنها این خرید را در همین فصل جدید آغاز کردهاند و هیچ شاهدی مبنی بر خروج مشتریان از پلتفرم مینفریم وجود ندارد.
صنعت فناوری از دههها پیش مرگ مینفریم را پیشبینی کرده و منتظر بازنشسته شدن این سیستمهای قدیمی بوده است، اما این غولهای پردازشی همیشه راهی برای بقا یافتهاند. حال باید منتظر ماند و دید که آیا این بار موج هوش مصنوعی میتواند نقطه پایانی بر عمر مینفریمها بگذارد یا این سیستمها همچنان در پسزمینه اقتصاد دیجیتال به حیات خود ادامه خواهند داد.
