هشتصد میلیون دلار؛ این رقمِ چشمگیرِ خرید استارتاپ InterPositive متعلق به بن آفلک توسط نتفلیکس، سیگنال بینظیری از جدیگرفتن هوش مصنوعی مولد در بالاترین سطوح صنعت سینما است. اما این تنها مبدأ ماجراست. از اتاقهای جلسات آمازون MGM تا استودیوهای لایونزگیت و آزمایشگاههای دپمایند گوگل، کلانبازیگران هالیوود در حال تسلیحسازی با ابزارهایی هستند که تا دیروز تنها در افلام علمی-تخیلی وجود داشتند.
قدیمیها: وقتی غولها حرکت میکنند
نتفلیکس سال گذشته اعلام کرد «کاملاً جدی» است در ادغام هوش مصنوعی در سراسر کسبوکارش، اما مبهم ماند که این چگونه نمود مییابد. خرید مارس ۲۰۲۴ استارتاپ InterPositive — شرکتی که بر ابزارها تمرکز دارد، نه جایگزینی خلاقان — دو پیامد داشت: اول، پیشینه فیلمسازی آفلک و تیم متمرکز بر سینما، موتور محرک خرید بودهاند. دوم، نتفلیکس میخواهد با خلاقان همسفر باشد، نه در تضاد با آنها.
نتیجه؟ ۳۰۰ برنامه در کتابخانه نتفلیکس از جنبهای از هوش مصنوعی مولد بهره بردهاند. گیرش بالاکریسنان، مدیر ارشد نوآوری خلاقانه نتفلیکس، توضیح میدهد: «ما میخواستیم به مردم کمک کنیم تا برخی بخشهای زنجیره تولید را درک کنند... فیلمسازانی که این تولیدات را رهبری میکنند، در قلب همین тезиس قرار دارند.» طیف کاربردها وسیع است: از انیمیشنهای آزمایشی (هنوز در fase تولید نیستند) تا بازسازی صداهای جین وایلدر برای برنامه واقعیت «وونکا: طلای بلیط» با تکنولوژی ElevenLabs.
آمازون MGM: «هوش مصنوعی در لوکیشن»
آمازون MGM مسیری متفاوت را پیمود. آلبرت چنگ، پیش از این رئیس پرایم ویدیو آمریکا، به عنوان اولین رئیس «استودیوهای هوش مصنوعی» منصوب شد. ماموریت او: ادغام — نه الزام — ابزارها در خط تولید. کنفرانس «AI on the Lot» پلتفرمی برای بحث شد و سریای از نمایشهای انیمیشنی با هوش مصنوعی اعلام گردید (هرچند پروژه خوره ر. گوتیرز، کارگردان «کتاب زندگی»، پس از اعتراضات لغو شد). چنگ هدف را چنین خلاصه میکند: «مشتریان ما نباید ۲۴ ماه بین فصلها بمانند.»
لایونزگیت و Runway: شراکت استراتژیک
لایونزگیت در فوریه ۲۰۲۴ کاثلین گریس را به عنوان اولین افسر ارشد هوش مصنوعی استخدام کرد. جزئیات استراتژی فاش نشده، اما در ژوئن توافق چندسالهای با Runway با کسب سهام با ارزش گسترش یافت تا به یکی از ملکهای استودیو برای یک سریال کوتاهمدت تولید شده با هوش مصنوعی دسترسی پیدا کند. Runway، حامی دموکراسیسازی فیلمسازی، اکنون شریک استراتژیک یک استودیوی کلاسیک است.
نیرو نو: شرکتهایی که قواعد را میشکنند
در کنار غولها، ردهی نوظهوری ظهور کرده که از «برهم زدن پرها» نمیترسند؛ شرکتهایی که نه تنها ابزار میسازند، بلکه با تولید محتوای نهایی، تعریف «فیلمسازی» را بازنویسی میکنند:
- Particle 6: خالق «تیلی نوروود»، بازیگر مجازی با هوش مصنوعی که مرزهای بازیگری را به چالش میکشد.
- Higgsfield: تولیدکننده فیلمهای کاملاً با هوش مصنوعی برای نمایش تواناییهای تکنولوژیک خود.
- Black Forest Labs: با حمایت مارتین اسکورسیزی، روی مدلهای پیشرفتهی تصویری تمرکز دارد.
دلیل عجله: بلوغ ابزارها و ترس از ماندن در عقب
اریک وِیور از مرکز فناوری سرگرمی USC میگوید: «این بلوغ برخی ابزارها است که اکنون واقعاً قابل استفاده شدهاند.» همزمان، استودیوها «ترس از از دست دادن مزیت رقابتی» را میبینند — سوار شدن به قطار یا ماندن در عقب. نگرانیها هم وجود دارد: «بیسوادی سینمایی» و حذف انسان از معادله خلاقانه. اما رهبران فعال در این میدان، رویکردی مشترک دارند: کنترل در دست خلاقان، احترام به حق نشر، ابزار نه جایگزین.
آیندهی نزدیک: فیلمساز در کانون تصمیمگیری
با وجود اختلاف نظرها، روندی غیرقابل انکار در حال شکلگیری است: هوش مصنوعی از لبه آزمایشگاه به قلب استودیوهای اصلی راه یافته. تفاوت با موجهای قبلی تکنولوژیک در نکته کلیدی است: این بار فیلمسازان همانانی هستند که فرمانرانی میکنند. چه در اتاق نویسندگان نتفلیکس، چه در خط تولید آمازون، و چه در گاراژ استارتاپهایی مثل Particle 6 — بشر در مرکز تصمیمگیری باقی ماندهاند. و شاید همین باشد تضمینکنندهی آنکه «سینما» همچنان هنری انسانی بماند، اگرچه با ابزارهای نوین.
