میدی زی، فیلمساز اهل میانمار، از پروژه بلند بعدی خود با عنوان «تبعیدشدگان» (The Exiles) پرده برداشت و اعلام کرد که سم ورثینگتون، دیوید دوکاونی و وو کهشی در این فیلم ایفای نقش میکنند. این اثر که از رمان کلاسیک «قلب تاریکی» اثر جوزف کنراد الهام گرفته، از طریق یک داستان معاصر و بومی بازنگاری شده است.
این فیلمساز مقیم تایوان در حاشیه جشنواره بینالمللی فیلم مالزی (MIFFest) ـ جایی که 15 سال پس از اولین تجربه کارگردانیاش به عنوان یکی از اعضای هیئت داوران حضور یافته بود ـ به مسیری که او را به دنیای فیلمسازی کشاند و تأثیر ماندگار هو شیاوشِن، کارگردان مطرح تایوانی بر او اشاره کرد.
مسیری غیرمعمول به سمت سینما
میدی زی هرگز پا به مدرسه سینما نگذاشت. او با عشق خالص به سینما، یادگیری خود را از نقدهای آنلاین، کتابها و هر منبع در دسترسی آغاز کرد. یکی از لحظات تعیینکننده مسیر حرفهای او در دوران تحصیل در تایوان رقم خورد؛ جایی که در سال 2009 برای حضور در نخستین دوره آکادمی فیلم اسب طلایی انتخاب شد و توجه هو شیاوشِن را به خود جلب کرد. هو نهتنها شخصاً از او سرپرستی کرد، بلکه در انتخاب فیلمنامه و حتی جستجوی لوکیشنهای فیلم در شهر نیو تایپه برای ساخت فیلمهای اولیهاش درباره میانمار، همراه او بود.
تأثیر هو شیاوشِن و سینمای حاشیهنشین
تأثیر هو فراتر از تکنیکهای کارگردانی رفت. پس از پایان فیلمبرداریها، او فیلمسازان و بازیگران، از جمله ایزابل هوپر، افسانه سینمای فرانسه را دور هم جمع میکرد تا به کاراوکه بپردازند. میدی زی به یاد میآورد: «هو به من گفت: 'باید برگردی و درباره سرزمین مادریت فیلم بسازی.'» این توصیه، پایه و اساس کار فیلمسازی او در یک دهه و نیم گذشته شد.
او معتقد است سینمای جنوب شرقی آسیا با سینمای چینیزبان متفاوت است و در حاشیه قرار دارد، اما بهشدت شخصی است. با الهام از رویکرد انسانگرایانه هو، میدی زی به ساخت فیلم در کشورهای مختلف ادامه داده و بارها به مسئله مهاجرت، هویت فرهنگی و تعلق پرداخته است.
«تبعیدشدگان» و اقتباسی متفاوت از قلب تاریکی
آخرین فیلم بلند او، «تبعیدشدگان»، این سفر موضوعی را گسترش میدهد و تا حدی الهامبخش آن یک پرونده جنایی واقعی در جنوب شرقی آسیا بوده است. در حالی که فرانسیس فورد کاپولا رمان کنراد را به شکلی نامدار در فیلم «آپوکالیپس اکنون» اقتباس کرد، میدی زی میگوید تفسیر او در مسیری متفاوت حرکت میکند و یک داستان خیالی و بامسما را روایت میکند.
این محصول مشترک آمریکا و تایوان بهطور کامل در تایوان فیلمبرداری شده و تقریباً 90 درصد دیالوگهای آن به زبان انگلیسی است. فیلم وارد مرحله پساتولید اولیه شده و میدی زی امیدوار است آن را در سال 2027 منتشر کند.
داوری در MIFFest و اهمیت اصالت در سینما
میدی زی درباره نقش خود به عنوان داور در جشنواره امسال MIFFest میگوید: «من در 10 فیلم مسابقهای زیباییشناسی و دیدگاههای کاملاً متفاوتی را میبینم. هر فیلم صدای و هویت خاص خود را دارد.»
با توجه به افزایش مستمر تعداد جشنوارههای فیلم در سراسر آسیا، او معتقد است اصالت بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. «سینما نیمی هنر و نیمی تجارت است. بزرگترین چالش، یادگیری نحوه فیلم ساختن نیست؛ چالش این است که چگونه در حالی که روندها و سلیقههای جریان اصلی بهطور مداوم فیلمسازان را در جهت دیگری میکشانند، اصالت خود را حفظ کنند.»
او تأکید میکند که فیلمسازان به جای تعقیب فرمولهای تجاری، باید فردیت خود را بپذیرند. «شما مجبور نیستید به جریان اصلی تبدیل شوید. شما باید صدای خودتان را محافظت کنید.»
آیندهای بدون مرز برای روایت داستان
میدی زی به همکاری نزدیکتر با فیلمسازان سراسر جنوب شرقی آسیا، بهویژه در مالزی و تایلند، امیدوار است. مالزی از طریق میراث مشترک استعماری بریتانیا پیوندهای تاریخی و فرهنگی با او دارد و مجاورت جغرافیایی تایلند با میانمار، فرصتهای طبیعیای برای روایت داستانهای میانمرزی فراهم میکند.
او که در طول مسیر حرفهای خود در کشورهای متعددی زندگی و کار کرده، دیگر وطن را به عنوان یک مکان ثابت تعریف نمیکند. «همه باید راهی برای بقا، هم از نظر جسمی و هم از نظر معنوی پیدا کنند. سیالیت هویت و تعلق فرهنگی به من آزادی روایت داستان میدهد و به عنوان یک فیلمساز، امکانات بیپایانی را پیش روی من قرار میدهد.»
