پس از پرتاب مأموریت Swift Boost، فضاپیمای سرویسدهی LINK دچار اختلال در سیستم کنترل وضعیت شد و تیمهای مأموریت برای بازیابی کنترل و برآورد خسارات وارد عمل شدهاند.
چه اتفاقی افتاده است؟
ناسا اعلام کرده فضاپیمای LINK که در قالب مأموریت Swift Boost در تاریخ 3 جولای به مدار پایین زمین فرستاده شد، با مشکل در سیستم کنترل وضعیت مواجه شده است. این اختلال موجب چرخش ناخواسته و اتصال پراکنده با مرکز کنترل شده است. بررسیهای اولیه نشان میدهد دو عدد از سه چرخ واکنش از کار افتادهاند و در سامانهٔ رانشگرهای گاز سرد نیز کاهش عملکرد گزارش شده است.
زمینهٔ مأموریت و نکتهٔ فنی
LINK را شرکت آریزونایی Katalyst Space Technologies برای ملاقات و سرویسدهی به رصدخانهٔ Neil Gehrels Swift Observatory ساخته است. هدف مأموریت بررسی وضعیت رصدخانه، گرفتن آن با سه بازوی رباتیک و افزایش مدار با رانشگرهای فضاپیما است؛ رصدخانهٔ سوییفت از سال 2004 فعال است و توانایی بالابردن مدار را بهتنهایی ندارد.
نکتهٔ فنی قابل توجه این است که خودِ سوییفت در گذشته با مشکل چرخهای واکنش روبهرو شده بود؛ در 2022 ناسا آن را در حالت ایمن قرار داد وقتی یکی از چرخها ناپایداریهایی ایجاد کرد. اکنون فضاپیمایی که برای نجات سوییفت فرستاده شده، با اختلالی مشابه دست به گریبان است.
اقدامات تیمهای مأموریت
- بهکارگیری سامانهٔ پیشرانش الکتریکی برای متوقف کردن چرخش و بازیابی کنترل وضعیت فضایی.
- ارزیابی عملکرد سایر زیرسیستمها و تعیین امکان ادامهٔ مأموریت مطابق برنامه یا نیاز به بازطراحی عملیات.
- تحلیل دادهها برای یافتن علت خرابی چرخهای واکنش و کاهش عملکرد رانشگرهای گاز سرد، از طریق ارسال فرمان و دریافت Telemetry از فضاپیما.
در صورت بازیابی کنترل با پیشرانش الکتریکی، مرحلهٔ بعدی ارزیابی امکان نزدیکشدن و اتصال امن به سوییفت خواهد بود.
اهمیت مأموریت و تبعات احتمالی
مأموریت Swift Boost برای ناسا حدود 30 میلیون دلار هزینه داشته است، در حالی که ارزش تقریبی رصدخانهٔ سوییفت نزدیک به 250 میلیون دلار برآورد میشود. موفقیت مأموریت میتواند نمونهای برجسته از خدمات در مدار و افزایش عمر عملیاتی ماهوارهها باشد؛ اما در صورت عدم بازیابی کنترل، ریسک از دست رفتن فرصت افزایش مدار سوییفت و کوتاهتر شدن عمر مفید آن وجود دارد.
شاخصهای کلیدی که باید دنبال شوند
مهمترین معیارهایی که در روزها و هفتههای آینده تعیینکننده خواهند بود عبارتاند از:
- موفقیت در توقف چرخش با استفاده از پیشرانش الکتریکی.
- بازیابی پیوند پایدار ارتباطی با مرکز کنترل و کیفیت دادههای Telemetry.
- سلامت کلی سایر سامانهها، از جمله انرژی، حرارتی و مکانیکی.
نگاه رو به جلو
نتیجهٔ تلاش تیمهای فنی مشخص میکند آیا LINK خواهد توانست مأموریت سرویسدهی را ادامه دهد یا نیاز به تعدیل عملیات یا حتی خاتمهٔ مأموریت خواهد بود. نتیجهٔ این پرونده تأثیر مهمی بر آیندهٔ خدمات در مدار و مدلهای اقتصادی تمدید عمر ماهوارهها خواهد داشت.
