هشت دادستان کل ایالتهای ساحل شرقی و غربی آمریکا با صدور بیانیهای رسمی، از تصمیم خود برای به چالش کشیدن دو پرداخت غیرقانونی و هنگفت از سوی دولت دونالد ترامپ به شرکتهای بزرگ انرژی خبر دادند. این پرداختهای جنجالی که به گفته کارشناسان حقوقی، آشکارا ناقض قوانین فدرال است، حدود ۲ میلیارد دلار از جیب مالیاتدهندگان را به جیب شرکتهایی سرازیر کرده که حاضر شدند پروژههای عظیم انرژی بادی فراساحلی خود را رها کرده و بر تولید سوختهای فسیلی متمرکز شوند.
این اقدام دولت ترامپ در حالی صورت میگیرد که طی ماههای اخیر، حملات گستردهای به صنعت انرژیهای تجدیدپذیر انجام شده است؛ از ممنوعیت احداث پروژههای بادی جدید گرفته تا صدور دستور توقف فعالیتها و کاهش شدید سرمایهگذاریهای فدرال در این بخش. به این ترتیب، دونالد ترامپ نه تنها از پول عمومی برای فلج کردن بخش انرژی پاک استفاده میکند، بلکه با وادار کردن آمریکاییها به مصرف سوختهای فسیلی گرانقیمت، قبضهای انرژی را نیز به طور بیسابقهای افزایش داده است.
توافقهای محرمانه با دو غول انرژی
بر اساس اسناد منتشرشده، دولت ترامپ با دو شرکت بزرگ انرژی به نامهای «Bluepoint» و «Invenergy» توافقاتی محرمانه امضا کرده است. طبق این توافقات، هر یک از این شرکتها نزدیک به ۱ میلیارد دلار دریافت کردهاند تا توسعه زیرساختهای انرژی بادی فراساحلی در سراسر کشور را متوقف یا خنثی کنند. نتیجه این توافقات، لغو پروژههایی بوده که میتوانستند برق مطمئن و پاک نزدیک به ۳ میلیون خانه را در ایالتهای نیویورک، نیوجرسی و منطقه نیوانگلند تأمین کنند.
در تصویر زیر میتوان نمایی از یکی از این پروژههای متوقفشده را مشاهده کرد. این تأسیسات میتوانست نقش کلیدی در کاهش انتشار گازهای گلخانهای ایفا کند.
ائتلافی به وسعت یک قاره
ایالتهایی که تاکنون به این پرونده حقوقی پیوستهاند شامل کنتیکت، دلاور، مین، نیوجرسی، نیویورک، رود آیلند و ورمانت هستند. علاوه بر این، دادستان کل ایالت کالیفرنیا نیز به طور جداگانه بیانیهای مبنی بر قصد خود برای شکایت از دولت فدرال به دلیل همین توافقهای غیرقانونی صادر کرده است. همچنین یک ائتلاف جداگانه از ایالتهای نیوانگلند نیز توافق مشابهی را که میان دولت ترامپ و شرکت «TotalEnergies» منعقد شده، به چالش کشیده است. این شکایات نشاندهنده اتحاد بیسابقه میان ایالتها علیه سیاستهای انرژی دولت مرکزی است.
این ائتلاف در حالی شکل گرفته که رهبران محلی و سناتورهای ایالتی بارها نسبت به پیامدهای اقتصادی و زیستمحیطی این اقدامات هشدار دادهاند.
واکنش تند سازمانهای مدنی
در پی این افشاگری، خاویر بوترایت، معاون مدیر قانونگذاری باشگاه سیرا (Sierra Club) که بزرگترین سازمان مردمی و تأثیرگذار محیط زیستی در آمریکا به شمار میرود، بیانیهای تند صادر کرد: «دونالد ترامپ مالیات مالیاتدهندگان را هدر میدهد و آن را به مدیران عامل شرکتهای سوخت فسیلی میبخشد، در حالی که همزمان هزینههای انرژی و آلودگی هوا را افزایش میدهد. این پرداخت آشکار و فاحش، توهینی آشکار به تکتک آمریکاییهایی است که برای تأمین هزینههای سرسامآور انرژی خود دست و پا میزنند.»
او افزود: «ما از اینکه ایالتهای مختلف از سرتاسر کشور برای دفاع از شهروندان خود در برابر سوءاستفاده دونالد ترامپ و داگ برگوم وارد عمل شدهاند، بسیار خوشحالیم. انرژی بادی فراساحلی یک آینده اقتصادی ارزانتر، قابلاعتمادتر و پاکتر را برای آمریکاییها رقم میزند؛ آیندهای که آنها خواستار آن هستند و لیاقتش را دارند.»
تأکید وکیلان و فعالان محیط زیست بر این است که این نوع پرداختها نمونه بارز فساد مالی و سیاسی و ضربه به منافع ملی در بلندمدت است.
بازی پول و سیاست در صنعت انرژی
تحلیلگران اقتصادی معتقدند این اقدام ترامپ نه تنها یک حرکت سیاسی، بلکه یک مانور مالی بزرگ برای نجات صنعت رو به زوال سوختهای فسیلی است. پرداخت مبالغ میلیاردی به شرکتها به بهانه «جبران خسارت» در حالی صورت میگیرد که طبق قوانین فدرال، دولت اجازه ندارد با استفاده از بودجه عمومی، بخش خصوصی را به نفع یک منبع انرژی خاص (و علیه دیگری) یارانه دهد. این شکایتها احتمالاً به دیوان عالی کشور کشیده خواهد شد و میتواند رویکرد قضایی آینده آمریکا به مسائل انرژی را رقم بزند.
پیشبینی میشود که این نبرد حقوقی طولانی مدت بوده و تأثیرات عمیقی بر بازار انرژی، سرمایهگذاریها و آینده پروژههای تجدیدپذیر در ایالات متحده بگذارد.
