رئیس‌جمهور دونالد ترامپ در بحرانی تازه با مطبوعات، دسترسی شبکه‌های سی‌ان‌ان، ام‌اس‌ان‌بی‌سی (که او با نام «ام‌اس‌ناو» خطاب کرد) و نشریه پولیتیکو را به پوشش خبری خانه سفید بست. این تصمیم بدون پیش‌اعلام، از طریق پیامی در شبکه اجتماعی تروث ساشیل (Truth Social) به اطلاع رسید.

اتهامات ترامپ: «اخبار جعلی» و «اشتراک ۸ میلیونی پولیتیکو»

ترامپ در پست خود این سه رسانه را متهم به «گزارش‌دهی مداوم اخبار جعلی» کرد و نوشت: «رسانه‌ها نباید بتوانند به طور مداوم رمان و دروغ بنویسند وقتی در حال پوشش از رئیس‌جمهور ایالات متحده هستند.»

نکته تازه در اتهامات، هدف قرار دادن پولیتیکو بود. ترامپ ادعا کرد این نشریه گیرنده «یک اشتراک غیرقانونی و مضحک ۸ میلیون دلاری» از دولت جوی بایدن بوده تا «زنده بماند». این ادعا بر اساس داده‌های USAspending.gov استوار است که نشان می‌دهد آژانس‌های فدرال در سال ۲۰۲۴ به طور جمعی بیش از ۸ میلیون دلار برای اشتراک‌های پولیتیکو پرداخت کرده‌اند؛ گزارشی که پیش‌تر توسط سی‌بی‌اس نیوز فاش شده بود.

دستور ترامپ برای ممنوعیت رسانه‌ها از خانه سفید
تصویر انتشار یافته در تروث ساشیل مربوط به اعلام ممنوعیت رسانه‌ها

واکنش فوری: «نقص آشکارتر از اصلاحیه اول»

ست سِترن، رئیس حمایتی مؤسسه آزادی مطبوعات (FPF)، این تصمیم را «نقص آشکارتر از اصلاحیه اول» قانون اساسی توصیف کرد. او در بیانیه‌ای تاکید داشت:

«تصور یک حرکت احمقانه‌تر هم دشوار است. ترامپ سال‌ها در حال انتقام از مطبوعات است، اما این کار به او کمک نکرده. مطبوعات همچنان فساد و شکست‌های او را افشا می‌کند.»

سازمان‌های مدنی و کانون‌های حقوق بشری نیز هشدار دادند که این پیشینه خطرناکی برای دسترسی مطبوعات به «خانه مردم» ایجاد می‌کند و مرز بین مدیریت ارتباطات و سانسور را از بین می‌برد.

سابقه: ممنوعیت آپی و جنگ با واژه‌نامه

این نخستین رویداد از این دست در دولت ترامپ نیست. در فوریه ۲۰۲۵ (همزمان با آغاز دوره دوم ریاست‌جمهوری)، خبرگزاری أسوشیتد پرس (AP) از دفتر بیضی، فورس‌وان و سایر مناطق حساس ممنوع شد. دلیل: حفظ نام «خلیج مکزیک» و عدم استفاده از مصطلح «خلیج آمریکا» که ترامپ تدوین کرده بود. آپی در برابر این تصمیم شکایت کرد، اما دادگاه تجدیدنظر ممنوعیت را نقض قانون اساسی ندانست و راه برای گسترش محدودیت‌ها هموار ساخت.

پیشینه محدودیت‌های مطبوعاتی در دوره ترامپ
شعارهای حمایتی از آزادی مطبوعات در برابر خانه سفید

آینده: لیست ممنوعیت‌ها چه کسانی را در بر می‌گیرد؟

ترامپ در پایان پیام خود هشدار داد: «رسانه‌های دیگر اخبار جعلی پیروی خواهند کرد.» این جمله نگرانی‌های گسترده‌ای در میان خبرنگاران کنگره و کاخ سفید برانگیخته که می‌ترسند لیست ممنوعیت‌ها طولانی‌تر شود. در حالی که کاخ سفید هنوز توجیه رسمی برای وقت‌بندی این تصمیم نداده، محافل حقوقی و وکلا منتظر رفع دعاوی قضایی احتمالی بر اساس نقض آزادی بیان و حق دسترسی به اخبار هستند.

  • نکته کلیدی: ممنوعیت از پوشش خانه سفید، محرومیت از جلسات خبری روزانه و سفرهای رسمی را به دنبال دارد.
  • چالش حقوقی: وکلا معتقدند این اقدام نقض صریح «اصلاحیه اول» و پیشینه‌های دادگاه عالی است.
  • واکنش بازار: سهام شرکت‌های مادری این شبکه‌ها (وورنر برادرز دیسکاوری، کامکست) در معاملات پس از بازار نوسان داشت.