بر اساس گزارش جدید اداره مرکزی آمار ایرلند (CSO)، مراکز داده در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۳٪ از کل برق مصرفی این کشور را به خود اختصاص دادهاند که تقریباً معادل مصرف برق تمام خانههای مسکونی (۲۸٪) است. این رقم نشاندهنده رشد ۱۰٪ نسبت به سال ۲۰۲۴ و افزایش ۳۶۰٪ نسبت به سال ۲۰۱۵ است. با وجود محدودیتهای اعمالشده از سوی شبکه برق، مصرف مراکز داده همچنان با شیب تندی در حال افزایش است.
رشد خیرهکننده مصرف برق مراکز داده
بر اساس دادههای فصلی CSO، مصرف برق مراکز داده از ۲۹۱ گیگاوات ساعت در سهماهه اول ۲۰۱۵ به ۱,۹۹۱ گیگاوات ساعت در سهماهه چهارم ۲۰۲۵ رسیده است که رشدی ۵۸۴٪ را نشان میدهد. دکتر گرژگورز گلاچینسکی، آمارگیر بخش اقلیم و انرژی CSO، این ارقام را «افزایش قابل توجه» توصیف کرده است.
در همین حال، مصرف برق سایر بخشهای کشور در سال ۲۰۲۵ تنها ۲٪ رشد داشته است. این اختلاف فاحش، نگرانیهایی را در مورد فشار بر شبکه برق و قبوض مصرفکنندگان عادی ایجاد کرده است.
علت تمرکز مراکز داده در ایرلند
جمهوری ایرلند با جمعیت حدود پنج میلیون نفر، میزبان حدود ۸۹ مرکز داده است که عمدتاً در منطقه دوبلین بزرگ متمرکز شدهاند. بزرگترین این مراکز متعلق به شرکتهای هایپرسکیلر مانند مایکروسافت، AWS، گوگل و متا است که زیرساخت ابری و سرویسهای هوش مصنوعی خود را راهاندازی میکنند. رونق اولیه این مراکز ناشی از ذخیرهسازی ابری و شبکههای اجتماعی بود، اما انفجار هوش مصنوعی مولد (Generative AI) تقاضا را به شدت افزایش داده است.
محدودیتها و سیاستهای جدید
به دلیل ترس از خاموشی گسترده، کمیسیون تنظیم مقررات خدمات عمومی (CRU) ایرلند در نوامبر ۲۰۲۱ دستورالعملی اضطراری صادر کرد که عملاً اتصال مراکز داده جدید به شبکه را ممنوع میکرد. با این حال، مصرف به دلیل افزایش ظرفیت مراکز موجود همچنان بالا رفت. در اواخر سال ۲۰۲۵، این ممنوعیت با سیاست اتصال مصرفکنندگان بزرگ انرژی (LEU) جایگزین شد که توسعهدهندگان را موظف میکند:
- تولید ۱۰۰٪ برق انعطافپذیر در محل
- تأمین حداقل ۸۰٪ برق سالانه از پروژههای تجدیدپذیر جدید و بدون یارانه طی شش سال
آژانس بینالمللی انرژی (IEA) پیشبینی کرده بود که تا سال ۲۰۲۶، مراکز داده یک سوم برق ایرلند را مصرف کنند. دادههای فعلی نشان میدهد که این پیشبینی همچنان محتمل است.
تأثیر جهانی و انتقادات
فشار مراکز داده بر شبکه برق تنها به ایرلند محدود نمیشود. بررسیها نشان میدهد که مصرف برق مراکز داده در سطح جهانی در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۶٪ رشد کرده است. این امر، همراه با مصرف آب و آلودگی صوتی، منجر به افزایش احساسات ضددیتا سنتر در جوامع محلی شده است. منتقدان تأثیر منفی بر قبوض برق ساکنان را یکی از مهمترین نگرانیها میدانند.
برای اطلاعات بیشتر درباره تأثیرات زیستمحیطی مراکز داده، میتوانید به مقاله ویکیپدیا در این زمینه مراجعه کنید.
