آنتروپیک، سنگینترین رقیب اوپنایآی در آرنای هوش مصنوعی، اخیراً یک مدل اقتصادی سهسناریویی برای اقتصاد آمریکا تا افق ۲۰۳۰ منتشر کرد. نکتهای که این مدل را به چالشِ جدی تبدیل میکند، تضاد آشکار بین نتایج محاسبهشدهی آن و هشدارهای تکراری داریو آمودی، مدیرعامل شرکت، است.
سه تصویر متفاوت از آینده شغلی
این مدل که با همکاری محققان اقتصادی تدوین شده، سه مسیر متمایز برای اقتصاد ترسیم میکند:
- سناریوی معتدل (بالاترین احتمال): تأثیر هوش مصنوعی شبیه انقلاب اینترنت در دهه ۱۹۹۰. رشد جزئی در تولید ناخالص داخلی (GDP) و ثبات نسبی در سطح حقوقها.
- سناریوی میانه: دوبرابری نرخ رشد اقتصادی، اما جمود حقوق کارکنان دانش. این سناریو پیشبینی میکند برنامهنویسان و کارکنان مراکز تماس باید به مشاغل مهارتی چون برقکاری یا پرستاری رو بیاورند — انتقالی که مدل آن را «سخت» ارزیابی کرده و بیکاری را به بالا میکشاند.
- سناریوی حدی (کماحتمالترین): خروجی اقتصادی هر ۴.۵ سال دوبرابر میشود، بیکاری کارکنان دانش به ۱۷.۹ درصد میرسد، و سهم کار در GDP از ۶۰ به ۴۵ درصد سقوط میکند.
وقتی مدیرعامل با مدلِ خودش در تضاد است
نکتهپذیر اینجاست که آمودی در مه ۲۰۲۵ هشدار داد تا نیمی از مشاغل اداری سطح ورودی تا ۲۰۳۰ ناپدید شود و نرخ بیکاری بین ۱۰ تا ۲۰ درصد برسد. این اعداد، تقریباً کپیِ کاربکِ «سناریوی حدی» مدل آنتروپیک هستند — سناریویی که خود شرکت به عنوان «نامحتملترین» و «بینسبتترین» نتیجه دستهبندی کرده است.
به زبان ساده: شرکتِ آنتروپیک با انتشار این مدل، پیشبینیهایِ رئیسِ اجراییِ خودش را به منزله یک «حالت حاشیهای و کمشانس» بازتعریف کرده است. این پارادوکس، سوالات جدی را درباره انسجام استراتژی ارتباطی و فنی این غول هوش مصنوعی به وجود میآورد.
تاریخ، قاضیِ بیرحم پیشبینیهای تکنولوژی
سابقه نشان میدهد مدیران ارشد تکنولوژی در پیشبینی سرنوشت مشاغل «دیگران» سابقه خوبی ندارند. از پیشبینیِ اتوماسیون کامل کارخانهها در دهه ۱۹۶۰ تا ادعای حذف رانندگان کامیون در دهه ۲۰۱۰، واقعیت همواره پیچیدهتر و کندتر از رویاهای سیلیکونولی بوده است. مدلهای اقتصادی کلاسیک نیز показательاند که تکنولوژی همیشه مشاغل جدیدی را به جایِ ویرانشدهها میسازد، هرچند مسیر انتقال هرگز ساده و بیدرد نبوده است.
آنتروپیک با این کار، به ناخواسته یا با پیشتصمیم، یک پیام دوگانه به بازار کار و سیاستگذاران میفرستد: یکسو هشدارِ وحشتناک برای جلب توجه و سرمایه، و در سوی دیگر مدلسازی مُحافظهکاره که میگوید «نگران نباشید، بدترین سناریو محقق نخواهد شد». در دنیایی که اعتماد به هوش مصنوعی در حال آزمون است، این تضادِ درونی میتواند زیانبارتر از خودِ فناوری باشد.
