رسانه‌های دولتی روسیه روز پنجشنبه سقوط یک جنگنده پنهان‌کار Su-57 را در طول یک مأموریت آموزشی در منطقه مسکو تأیید کردند. خلبان این جنگنده پیشرفته موفق به اجکت شد و هواپیما در یک منطقه خالی از سکنه به زمین برخورد کرد. مسکو علت این سانحه را «نقص فنی» اعلام کرده است؛ اما یک گروه طرفدار اوکراین ادعا می‌کند که این سقوط نتیجه یک عملیات سایبری دقیق برای هک سیستم پدافند هوایی روسیه بوده است.

جنگنده Su-57 در حال پرواز

سپر ضدپهپاد مسکو به سمت جنگنده‌های روسی چرخید

مجموعه اطلاعاتی داوطلب اوکراینی با نام InformNapalm ادعا کرده است که جنگنده Su-57 توسط سیستم تازه‌تأسیس پدافند هوایی «BARS Moscow» روسیه هدف قرار گرفته و سرنگون شده است. اگرچه این سناریو از دیدگاه روس‌ها یک نقص فنی محسوب می‌شود، اما منابع اوکراینی می‌گویند متخصصان سایبری توانسته‌اند این سپر ضدپهپاد را هک کرده و آن را علیه پیشرفتهین جنگنده روسی تغییر کاربری دهند.

این ادعای جنجالی ریشه در اطلاعاتی دارد که InformNapalm سال گذشته منتشر کرد. این گروه از لو رفتن اسناد محرمانه سازنده قطعات سیستم‌های این هواپیما از طریق عملیات‌های اطلاعاتی انسانی (HUMINT) و سایبری (CYBINT) خبر داده بود. اوکراینی‌ها با اجرای یک عملیات ترکیبی نفوذ شناختی و سایبری، عملکرد یگان پدافند هوایی BARS Moscow را مختل کردند و در نهایت این سیستم که برای مقابله با پهپادهای دوربرد نصب شده بود، جنگنده بومی را سرنگون ساخت.

سیستم پدافند هوایی BARS Moscow

اسناد اطلاعاتی و آسیب‌پذیری‌های سیستم‌های روسی

گروه InformNapalm برای اثبات ادعاهای خود، بخشی از شواهد جاسوسی خود را منتشر کرده است. تصاویری از میدان تمرین خدمه BARS Moscow در حال آموزش برای مقابله با پهپادهای اوکراینی به اشتراک گذاشته شده است. همچنین گزارش‌های اطلاعاتی جامعی ارائه شده که به بررسی دقیق سخت‌افزار، نرم‌افزار، الگوریتم‌های رزمی و آسیب‌پذیری‌های زیرساختی سیستم‌های دفاعی روسیه می‌پردازد.

مراحل نفوذ سایبری به پدافند هوایی روسیه

چرا Su-57 یک هدف استراتژیک است؟

نیروی هوایی روسیه تنها چند فروند از این جنگنده‌های پیشرفته نسل پنجم در اختیار دارد. جنگنده Su-57 قابلیت پرتاب موشک‌های کروز Kh-59 و Kh-69 را دارد و به همین دلیل، هدف قرار دادن و خرابکاری در این سیستم‌های تسلیحاتی در صدر اولویت‌های نظامی اوکراین قرار دارد. پیش از این نیز اوکراین حملات موفقی را به جنگنده‌های Su-57 مستقر در پایگاه هوایی آختوبینسک (در سال 2024) و پایگاه هوایی شاگول (در ماه مه 2024) ثبت کرده بود.

با گسترش روزافزون حملات سایبری و استفاده از پهپادها در جنگ‌های نوین، مشخص می‌شود که حتی امن‌ترین و پیشرفته‌ترین سیستم‌های دفاعی نیز در برابر نفوذهای دیجیتال آسیب‌پذیر هستند و سپرهای محافظ می‌توانند در کسری از ثانیه به سلاحی ویرانگر علیه نیروهای بومی تبدیل شوند.