دادههای جدید نشان میدهد سیاره زمین در آستانه ورود به یکی از مخربترین دورههای اقلیمی تاریخ است. پیشبینیها حاکی از آن است که پدیده النینو (El Niño) در سال ۲۰۲۶ میتواند با شدتی بیسابقه روی دهد و احتمال بروز فجایع طبیعی و بحرانهای اقتصادی در سطح جهانی را به شدت افزایش دهد.
تحلیلهای اخیر که توسط «زیک هاسفادر» (Zeke Hausfather)، دانشمند علوم اقلیمی موسسه برکلی ارث (Berkeley Earth) ارائه شده، تصویر هشداردهندهای از وضعیت آبهای اقیانوس آرام به دست میدهد. هاسفادر با بررسی ۱۴ مدل اقلیمی استاندارد تا ماه جولای، معتقد است که النینوی پیش رو نه تنها شدیدترین رویداد از زمان ثبت سوابق خواهد بود، بلکه این رکورد با اختلافی چشمگیر و غیرقابلباور شکسته میشود.
شکست رکوردها با اختلافی بیسابقه
دانشمندان برای سنجش قدرت النینو، نوسانات دمایی منطقهای به نام «نینو ۳.۴» (Niño 3.4) را در بخشهای شرقی و مرکزی اقیانوس آرام ارزیابی میکنند. در مطالعه جدید، محققان ۶۶۷ شبیهسازی را با دادههای تاریخی از سال ۱۸۷۷ مقایسه کردند. آنها برای دقت بیشتر، اثرات گرمایش جهانی ناشی از سوختهای فسیلی را از شدت طبیعی النینو تفکیک کردند.
میانگین خروجی مدلهای رایانهای نشان میدهد گرمای منطقه نینو ۳.۴ به ۳.۶ درجه سانتیگراد بالاتر از حالت عادی خواهد رسید. این عدد رکوردholder قبلی یعنی النینوی ۲۰۱۵-۲۰۱۶ را با اختلاف ۰.۸ درجه سانتیگراد پشت سر میگذارد. هاسفادر در این باره مینویسد: «برای درک بهتر، تفاوت بین قویترین و پنجمین النینوی قوی در ۱۵۰ سال گذشته تنها ۰.۵ درجه سانتیگراد بوده است. مدلها در حال حاضر پیشبینی چیزی هستند که کاملاً خارج از چارچوب تمام مشاهدات تاریخی ما قرار دارد.»
تأثیرات جهانی و جهش دمای کره زمین
نوسانات اقیانوس آرام هرگز محدود به همان منطقه نمیماند. النینو با بازآرایی اتمسفر، الگوهای بارش و دمای کل سیاره را مختل میکند. ترکیب گرمای شدید اقیانوس با انتشار بیرویه کربن، میانگین دمای جهانی را به سطوح خطرناکی هدایت خواهد کرد.
با توجه به اینکه زمان قابلتوجهی طول میکشد تا گرمای اضافی در سیستمهای کلان اقلیمی توزیع شود، پیامدهای کامل موج گرمایی امسال در سالهای آینده خود را نشان خواهند داد. پیشبینیها حاکی از آن است که میانگین دمای جهانی در سال ۲۰۲۷ به ۱.۷ درجه سانتیگراد بالاتر از دوران پیش از انقلاب صنعتی صعود کند. این رقم، آستانه ۱.۵ درجهای توافق پاریس را که مرز امن گرمایش زمین تلقی میشود، به طور جدی در مینوردد.
بر اساس گزارشهای مستقل، احتمال اینکه سال ۲۰۲۶ به عنوان گرمترین سال ثبتشده در تاریخ شناخته شود، روند صعودی دارد. اثرات مخرب این تغییرات هماکنون آغاز شدهاند؛ کاهش شدید صید ماهیان در شرق اقیانوس آرام به حدی رسیده که دولت پرو برای جلوگیری از نابودی ذخایر، صید ماهی آنچوی را در فصل بهار ممنوع اعلام کرده است.
توسعه خیرهکننده و نگرانکننده پدیده
یکی از عجیبترین یافتههای این تحقیق، سرعت شکلگیری این پدیده است. النینوی فعلی با شدتی بینظیر در حال توسعه است و روند رشد آن حتی از ابرالنینوی ویرانگر ۱۹۹۷-۱۹۹۸ نیز سریعتر به نظر میرسد.
این رخداد با النینوی ۲۰۱۵ تفاوت اساسی دارد. در سال ۲۰۱۵، آبهای اقیانوس از پیش گرم شده بودند و پدیده از یک امتیاز اولیه بهرهمند بود. اما سال ۲۰۲۶ با پدیده «لا نینا» (La Niña) که فاز خنککننده اقیانوس محسوب میشود، آغاز شد. غلبه سریع النینو بر این شرایط سرد و ایجاد چنین گرمای وحشتناکی، دانشمندان را شگفتزده کرده است. نشست خبری اخیر برکلی ارث به وضوح نشان داد که خسارات اقتصادی ناشی از تشدید طوفانها، خشکسالیها و سیلابها در ماههای آینده به یک بحران بزرگ برای کشورهای در حال توسعه تبدیل خواهد شد.
