جان کارمک، یکی از نمادهای زنده صنعت بازی‌ها و هم‌بنیانگذار استودیوی آید سافت‌ور، پس از اعلام موج عظیم اخراج در مایکروسافت و آسیب شدید به مجموعه‌ی سابق خود، حرف‌هایی شفاف درباره‌ی آینده این برند مطرح کرده است. او اعتراف می‌کند که گفته‌های گذشته‌اش درباره‌ی مدیریت برند توسط مایکروسافت دیگر با واقعیت‌های فعلی همخوانی ندارد.

جزئیات اخراج‌ها و ضربه به استودیوهای زیرمجموعه مایکروسافت

در روزهای اخیر، آشا شارما، مدیرعامل جدید بخش ایکس‌باکس مایکروسافت، از کاهش نیروی انسانی در مقیاسی بی‌سابقه پرده برداشت. طبق این برنامه، 1600 نفر در مرحله نخست و 1600 نفر دیگر در طول سال آینده از بازار کار این بخش بیرون خواهند شد. استودیوهایی مانند Ninja Theory، Compulsion Games، Double Fine و Undead Labs یا مسیر استقلال را انتخاب می‌کنند یا مدیریت خود را به خارج از چتر ایکس‌باکس منتقل می‌کنند. اما سنگینی این موج، بیشتر از هر جایی بر شانه‌های آید سافت‌ور فرود آمده است. این استودیو که به عنوان خالق ژانر تیراندازی اول شخص مدرن شناخته می‌شود، بر اساس مستندات تاریخی و ویکی‌پدیا نقش کلیدی در شکل‌گیری صنعت گیم داشته، اما حالا با یک بحران اداری مواجه شده است.

تصویر از محیط استودیو id Software و کارمندان

طبق اطلاعیه رسمی WARN، 136 نفر از کارکنان آید سافت‌ور شغل خود را از دست داده‌اند. از 185 نفری که در دسامبر 2025 در این استودیو فعالیت می‌کردند، تنها 49 نفر باقی مانده‌اند. جان رومرو، هم‌بنیانگذار دیگر این مجموعه که سال‌ها پیش از آن جدا شده بود، نیز با انتشار پیامی تسلیت خود را اعلام کرد و بر اهمیت تاریخی این استودیو برای صنعت گیم تاکید داشت. اما حالا صدای جان کارمک بلندتر از همیشه شنیده می‌شود.

تحلیل کارمک: چرا موفقیت بازی‌ها به فروش بیشتر نیاز دارد؟

کارمک در انتشار مطلبی در فضای مجازی، مستقیماً پای واقعیت‌های تجاری را به میان کشید. او با بیان اینکه «ناراحتم، اما خشمی نسبت به این تصمیم‌ها احساس نمی‌کنم»، معتقد است که از نگاه مایکروسافت، آید سافت‌ور احتمالاً به عنوان یک کسب‌وکار حاشیه‌ای ارزیابی شده است. این تحلیل با گزارش‌های اخیر تکن‌کرچ درباره‌ی وابستگی درآمدی استودیوهای مختلف به موفقیت پدیده‌هایی مانند ماین‌کرفت، همخوانی دارد. کارمک تأکید می‌کند که در صنعت رقابتی امروز، محبوبیت یک بازی به تنهایی تضمین‌کننده‌ی بقای اقتصادی آن نیست و عنوان‌ها باید عملکرد تجاری قدرتمندی داشته باشند تا در برابر گزینه‌های متنوع سرگرمی دوام بیاورند.

جان کارمک هم‌بنیانگذار استودیو id Software در کنفرانس QuakeCon

کارمک به چالش‌های استراتژیک مایکروسافت اشاره می‌کند. آیا تغییر در مدل قیمت‌گذاری، بازاریابی هدفمندتر، کاهش هزینه‌های تولید یا گسترش مخاطبان هدف می‌توانست سرفصل‌های جدیدی برای آید سافت‌ور رقم بزند؟ خود او این سوالات را مطرح می‌کند و می‌پذیرد که بدون دسترسی به اسناد مالی، نمی‌توان راه‌حل‌های قطعی ارائه داد، اما انکار نمی‌کند که تصمیمات مدیریتی در سطح کلان مایکروسافت تأثیر مستقیمی بر سرنوشت تیم‌های توسعه‌دهنده دارد.

آینده آید سافت‌ور و چشم‌انداز QuakeCon

این اخبار در آستانه انتشار گسترش Revelations برای Doom: The Dark Ages و درست پیش از تجمع بنیانگذاران در رویداد QuakeCon ماه آینده منتشر شد. کارمک با نگاهی واقع‌بینانه تأکید می‌کند که «بازی هنوز تمام نشده است» و امیدوار است تیم باقی‌مانده بتوانند با جمع‌بندی منابع و تمرکز بر پروژه‌های اصلی، مسیر توسعه را ادامه دهند. اگرچه فصل جدیدی برای این استودیو در حال آغاز است، اما سوال اصلی این است که مایکروسافت در استراتژی خود برای بخش Game Studios به کدام سمت خواهد رفت و آیا تعادل جدیدی میان خلاقیت و الزامات بازار شکل خواهد گرفت.